Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού μπορούν να επιβαρύνουν σημαντικά το τριχωτό της κεφαλής, προκαλώντας έντονη φαγούρα, ερεθισμό και δυσφορία ακόμα και σε ανθρώπους που δεν αντιμετωπίζουν συνήθως προβλήματα.
Η ζέστη, ο ιδρώτας, η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, το θαλασσινό νερό, το χλώριο στις πισίνες αλλά και ορισμένα προϊόντα περιποίησης μαλλιών μπορούν να διαταράξουν τη φυσική ισορροπία του δέρματος και να ενισχύσουν συμπτώματα που σχετίζονται με πιτυρίδα, έκζεμα ή φλεγμονές.
Η λεγόμενη «καλοκαιρινή φαγούρα» δεν αποτελεί ξεχωριστή δερματολογική πάθηση. Μπορεί να οφείλεται σε διαφορετικές αιτίες, από έναν απλό ερεθισμό έως πιο συγκεκριμένες καταστάσεις, όπως η σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, η δερματίτιδα εξ επαφής, το ηλιακό έγκαυμα ή η θυλακίτιδα.
Ο ιδρώτας βοηθά το σώμα να διατηρεί τη θερμοκρασία του, όμως όταν παραμένει στο κεφάλι και στεγνώνει, το αλάτι και η υγρασία που αφήνει πίσω του μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό.
Παράλληλα, οι υψηλές θερμοκρασίες αυξάνουν την παραγωγή λιπαρότητας, ενώ καπέλα, κράνη και πυκνά μαλλιά δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου παγιδεύονται θερμότητα, ιδρώτας και υπολείμματα προϊόντων.
Σε άτομα που έχουν προδιάθεση για σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, η ζέστη και η εφίδρωση μπορεί να οδηγήσουν σε έξαρση, με συμπτώματα όπως φαγούρα, κοκκινίλες και λευκά ή κιτρινωπά λέπια. Παρότι συχνά γίνεται σύνδεση με το καλοκαίρι, η πιτυρίδα μπορεί να επιδεινωθεί και τον χειμώνα λόγω ξηρού αέρα.
Θάλασσα, πισίνα και προϊόντα μαλλιών
Το κολύμπι αποτελεί έναν ακόμα παράγοντα που μπορεί να ενοχλήσει το τριχωτό. Το χλώριο της πισίνας και το αλάτι της θάλασσας μπορούν να αφαιρέσουν μέρος της φυσικής προστασίας του δέρματος, ιδιαίτερα σε όσους έχουν ευαίσθητο τριχωτό ή έκζεμα.
Ένα καλό ξέπλυμα με καθαρό νερό μετά το μπάνιο βοηθά να απομακρυνθούν οι ουσίες που μπορεί να προκαλέσουν ξηρότητα και ερεθισμό.
Την ίδια στιγμή, νέα προϊόντα όπως αντηλιακά μαλλιών, ξηρά σαμπουάν, σπρέι styling, βαφές ή αρωματισμένα προϊόντα μπορούν να προκαλέσουν αλλεργική αντίδραση ή δερματίτιδα εξ επαφής. Εκτός από τη φαγούρα, μπορεί να εμφανιστούν κοκκινίλες, κάψιμο, ξεφλούδισμα ή ευαισθησία.
Όταν η αιτία δεν είναι η πιτυρίδα
Η φαγούρα μπορεί να σχετίζεται και με θυλακίτιδα, δηλαδή φλεγμονή των θυλάκων της τρίχας. Σε αυτή την περίπτωση εμφανίζονται μικρά εξογκώματα που μοιάζουν με σπυράκια, ενδέχεται να πονούν ή να έχουν πύον και κρούστα.
Η ζέστη, η υγρασία, η τριβή από καπέλα ή κράνη και η έντονη εφίδρωση μπορούν να ευνοήσουν την εμφάνισή της.
Η θυλακίτιδα διαφέρει από την πιτυρίδα, καθώς δεν προκαλεί μόνο νιφάδες στο δέρμα αλλά συγκεκριμένες βλάβες που χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση.
Για να μειωθεί η ενόχληση στο τριχωτό της κεφαλής τους καλοκαιρινούς μήνες, βοηθούν ορισμένες απλές κινήσεις:
- Πλύσιμο των μαλλιών μετά από έντονη εφίδρωση ή κολύμπι.
- Χρήση ήπιου σαμπουάν χωρίς έντονα αρώματα.
- Αποφυγή πολύ ζεστού νερού στο λούσιμο.
- Περιορισμός βαριών προϊόντων styling που αφήνουν κατάλοιπα.
- Αποφυγή έντονου ξυσίματος, που μπορεί να επιδεινώσει τον ερεθισμό.
- Χρήση καπέλου για προστασία από τον ήλιο.
Σε περιπτώσεις λιπαρού τριχωτού με ξεφλούδισμα, ειδικά σαμπουάν κατά της πιτυρίδας με συστατικά όπως κετοκοναζόλη, σουλφίδιο του σεληνίου ή πυριθειόνη ψευδαργύρου μπορεί να βοηθήσουν, πάντα σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης.
Πότε χρειάζεται εξέταση από δερματολόγο
Η επίμονη φαγούρα ή η επανεμφάνισή της δεν πρέπει να αγνοείται, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από πόνο, πρήξιμο, πληγές, έκκριση υγρού, έντονα λέπια ή απώλεια μαλλιών σε συγκεκριμένα σημεία.
Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει κάποια άλλη αιτία, όπως ψωρίαση, λοίμωξη ή μυκητίαση του τριχωτού, που χρειάζεται ειδική διάγνωση και θεραπεία.
