Το ενδιαφέρον των επιστημόνων έχει προσελκύσει το L-θρεονικό μαγνήσιο, μια συγκεκριμένη μορφή συμπληρώματος μαγνησίου, μετά από μελέτη που έδειξε βελτίωση σε ορισμένες γνωστικές επιδόσεις, αντίστοιχη με εκείνη που παρατηρείται σε άτομα περίπου 7,5 χρόνια νεότερα.
Ωστόσο, τα ευρήματα χρειάζονται προσεκτική ερμηνεία, καθώς δεν αποδεικνύουν ότι το συμπλήρωμα αναστρέφει τη γήρανση του εγκεφάλου.
Το μαγνήσιο αποτελεί απαραίτητο μέταλλο για τον οργανισμό, καθώς συμμετέχει σε εκατοντάδες βιοχημικές διεργασίες. Συμβάλλει στη λειτουργία του νευρικού συστήματος, στην παραγωγή ενέργειας, στη μυϊκή συστολή, στη διατήρηση του φυσιολογικού καρδιακού ρυθμού, αλλά και στην υγεία των οστών.
Παράλληλα, συμμετέχει στη ρύθμιση της γλυκόζης στο αίμα και της αρτηριακής πίεσης, ενώ είναι απαραίτητο για την παραγωγή πρωτεϊνών και DNA.
Η επαρκής πρόσληψή του είναι σημαντική για την υγεία. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η επιπλέον λήψη μαγνησίου βελτιώνει απαραίτητα τη μνήμη ή άλλες γνωστικές λειτουργίες σε ανθρώπους που καλύπτουν ήδη τις ανάγκες τους μέσω της διατροφής.
Ποια μορφή μαγνησίου σχετίζεται με τη μνήμη;
Το L-θρεονικό μαγνήσιο έχει προσελκύσει το επιστημονικό ενδιαφέρον, καθώς μελέτες σε ζώα έχουν δείξει ότι ενδέχεται να αυξάνει τη συγκέντρωση μαγνησίου στον εγκέφαλο. Τα αποτελέσματα αυτά αποτελούν αφορμή για περαιτέρω έρευνα, αλλά δεν αποδεικνύουν ότι η συγκεκριμένη μορφή προσφέρει μεγαλύτερα οφέλη στη μνήμη των ανθρώπων.
Άλλες μορφές, όπως το κιτρικό μαγνήσιο, διαφέρουν ως προς την απορρόφηση και τις επιδράσεις τους στο πεπτικό σύστημα. Ωστόσο, η καλύτερη απορρόφηση από το έντερο δεν συνεπάγεται αυτόματα καλύτερη γνωστική λειτουργία.
Μάλιστα, συστηματική ανασκόπηση του 2024, η οποία εξέτασε τρεις τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές και 12 μελέτες κοόρτης, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν επαρκούν για να διαπιστωθεί με βεβαιότητα αν τα συμπληρώματα μαγνησίου βελτιώνουν τις γνωστικές επιδόσεις. Επιπλέον, οι συσχετίσεις ανάμεσα στην πρόσληψη μαγνησίου από τη διατροφή και στις γνωστικές διαταραχές δεν ήταν συνεπείς.
Τι έδειξε η μελέτη για τα 7,5 χρόνια;
Η έρευνα που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο του 2026 διήρκεσε έξι εβδομάδες και συμμετείχαν σε αυτήν 100 ενήλικες ηλικίας 18 έως 45 ετών, οι οποίοι δεν ήταν ικανοποιημένοι με την ποιότητα του ύπνου τους.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: η μία έλαβε L-θρεονικό μαγνήσιο και η άλλη εικονικό σκεύασμα (placebo).
Στο τέλος της δοκιμής, η ομάδα που έλαβε το συμπλήρωμα παρουσίασε μεγαλύτερη βελτίωση στη συνολική βαθμολογία γνωστικών ικανοτήτων, καθώς και σε τεστ μνήμης εργασίας. Αντίθετα, σε ξεχωριστή δοκιμασία συλλογιστικής ικανότητας δεν διαπιστώθηκε αντίστοιχο πλεονέκτημα.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα αναφοράς για τη σχέση ανάμεσα στην ηλικία και στις επιδόσεις των γνωστικών τεστ, προκειμένου να εκτιμήσουν τη διαφορά ως ισοδύναμη με περίπου 7,5 χρόνια ηλικίας.
Η συγκεκριμένη εκτίμηση, όμως, δεν σημαίνει ότι ο εγκέφαλος των συμμετεχόντων ανανεώθηκε βιολογικά ή ότι μειώθηκε ο κίνδυνος εμφάνισης άνοιας. Πρόκειται για μια σύγκριση επιδόσεων σε γνωστικές δοκιμασίες και όχι για απόδειξη αναστροφής της εγκεφαλικής γήρανσης.
Επιπλέον, η μελέτη συνέκρινε το L-θρεονικό μαγνήσιο με placebo και όχι με άλλες μορφές μαγνησίου. Χρηματοδοτήθηκε από τον προμηθευτή του συγκεκριμένου συστατικού, ο οποίος συμμετείχε και στον σχεδιασμό της έρευνας.
Για την εξαγωγή ασφαλέστερων συμπερασμάτων απαιτούνται μεγαλύτερες, ανεξάρτητες μελέτες, με περισσότερους συμμετέχοντες και μεγαλύτερη διάρκεια παρακολούθησης.
Οι τροφές που είναι πλούσιες σε μαγνήσιο
Για πολλούς ανθρώπους, οι ανάγκες σε μαγνήσιο μπορούν να καλυφθούν μέσα από μια ισορροπημένη διατροφή, χωρίς να απαιτείται η λήψη ειδικού συμπληρώματος για τη μνήμη.
Στις σημαντικότερες διατροφικές πηγές περιλαμβάνονται:
- Ξηροί καρποί και σπόροι: Αμύγδαλα, κάσιους και σπόροι κολοκύθας.
- Όσπρια: Φασόλια και φακές.
- Πράσινα φυλλώδη λαχανικά: Σπανάκι και άλλα λαχανικά της ίδιας κατηγορίας.
- Δημητριακά ολικής άλεσης: Βρώμη και καστανό ρύζι.
Ενδεικτικά, 30 γραμμάρια ξηρών καβουρδισμένων αμυγδάλων παρέχουν περίπου 85 mg μαγνησίου. Η τακτική κατανάλωση ξηρών καρπών, οσπρίων και προϊόντων ολικής άλεσης μπορεί να συμβάλει στην επαρκή πρόσληψη του μετάλλου.
Τα συγκεκριμένα τρόφιμα προσφέρουν επίσης φυτικές ίνες και άλλα θρεπτικά συστατικά, ενισχύοντας συνολικά τη διατροφική αξία των γευμάτων.
Τι χρειάζεται προσοχή πριν από τη λήψη συμπληρώματος
Όσοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να λάβουν συμπλήρωμα μαγνησίου θα πρέπει να ελέγχουν την ποσότητα του στοιχειακού μαγνησίου, δηλαδή του πραγματικού μαγνησίου που περιέχεται στο προϊόν, και όχι μόνο το συνολικό βάρος της χημικής ένωσης.
Στη συγκεκριμένη μελέτη, τα 2 γραμμάρια L-θρεονικού μαγνησίου αντιστοιχούσαν σε 145 mg στοιχειακού μαγνησίου. Οι δύο ποσότητες δεν είναι ισοδύναμες.
Τα συμπληρώματα μαγνησίου μπορεί να προκαλέσουν διάρροια, ναυτία και κοιλιακές κράμπες. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από άτομα με μειωμένη νεφρική λειτουργία, καθώς η αδυναμία του οργανισμού να αποβάλει αποτελεσματικά την περίσσεια μαγνησίου μπορεί να οδηγήσει σε επικίνδυνη συσσώρευση.
Επιπλέον, το μαγνήσιο μπορεί να επηρεάσει την απορρόφηση ορισμένων αντιβιοτικών και φαρμάκων για την οστεοπόρωση. Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό να ζητείται συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού σχετικά με τις πιθανές αλληλεπιδράσεις και το κατάλληλο χρονικό διάστημα μεταξύ των δόσεων.