Για άλλη μια φορά, η Ευρώπη βιώνει κρούσματα γρίπης των πτηνών – την πιο θανατηφόρα ασθένεια των ζώων που είναι γνωστή.
Στα κοτόπουλα και τις γαλοπούλες, πάνω από το 90% του προσβεβλημένου κοπαδιού θα πεθάνει μέσα σε μερικές εβδομάδες, αν και στις πάπιες και τις χήνες η ασθένεια μπορεί να είναι πιο ήπια.
Τα κρούσματα γρίπης των πτηνών προκαλούνται από ιούς της γρίπης των πτηνών, οι περισσότεροι από τους οποίους προκαλούν ήπια μόλυνση στα πτηνά, αλλά δύο υποτύποι (που ονομάζονται H5 και H7) μπορούν να εμφανιστούν ως πολύ θανατηφόρος ιός.
Οι ιοί της γρίπης έχουν υψηλό ποσοστό μετάλλαξης και μπορούν να ανταλλάξουν γονίδια όταν δύο ιοί μολύνουν ταυτόχρονα έναν ξενιστή.
Αυτές οι γενετικές αλλαγές τους επιτρέπουν να αλλάξουν τη σύνθεση τους και να ξεφύγουν από την ανοσία στον ξενιστή τους και να συνεχίσουν να εξαπλώνονται.
Τον προηγούμενο αιώνα, οι επιδημίες της θανατηφόρας γρίπης των πτηνών ήταν σπάνιες και προέρχονταν πάντα από ήπιους ιούς H5 ή H7 που μεταλλάχτηκαν σε θανατηφόρο ιό ενώ μεταδίδονταν σε κοπάδι κοτόπουλου ή γαλοπούλας.
Μέχρι το 1996, οι προκύπτουσες επιδημίες και επιδημίες είτε ελέγχονταν αποτελεσματικά είτε εξαφανίζονταν λόγω έλλειψης ευπαθών ξενιστών.
Μολύνσεις που προκαλούνται από αυτούς τους θανατηφόρους ιούς δεν παρατηρήθηκαν ποτέ σε άγρια πτηνά.
Αυτό άλλαξε μετά την εμφάνιση του ιού H5N1 στην Κίνα.
Τα κρούσματα στα πουλερικά δεν ελέγχθηκαν αποτελεσματικά.
Ο ιός επεκτάθηκε σταδιακά σε όλη την Κίνα και από το 2003, περαιτέρω στην Ασία και την Αφρική.
Οι άνθρωποι που έρχονται σε στενή επαφή με μολυσμένα πουλερικά θα μπορούσαν να μολυνθούν, με αποτέλεσμα τον θάνατο 456 ανθρώπων μέχρι σήμερα.
Τα άγρια πτηνά μολύνθηκαν εξαιτίας μιας διαρροής από τη συνεχιζόμενη εξάπλωση του ιού στα πουλερικά.
Αυτό προκάλεσε νέους ιούς H5 που ήταν ακόμα θανατηφόροι για τα πουλερικά, αλλά ελάχιστα βλάπτουν ορισμένα είδη υδρόβιων πτηνών.
Κατά συνέπεια, τα αποδημητικά υδρόβια πτηνά μπορούσαν να πετάξουν χιλιάδες χιλιόμετρα, παρά το γεγονός ότι είχαν μολυνθεί από αυτούς τους ιούς, και έτσι ήταν σε θέση να διαδώσουν τους ιούς σε πολύ μεγάλες αποστάσεις.
Το 2005, τα άγρια υδρόβια πτηνά εισήγαγαν τον ιό στην Ευρώπη για πρώτη φορά κατά τη φθινοπωρινή μετανάστευση.
Αυτό ήταν το πρώτο σημάδι ότι η οικολογία αυτών των ιών είχε αλλάξει εντελώς.
Ένας ιός αυστηρά συνδεδεμένος με τα πουλερικά είχε προσαρμοστεί στα άγρια πουλιά του νερού, αυξάνοντας τρομερά τις δυνατότητες επιβίωσής του.
Κάθε χρόνο, την άνοιξη και το καλοκαίρι, τα υδρόβια πτηνά αναμιγνύονται στις περιοχές αναπαραγωγής τους στη Σιβηρία και αναμειγνύουν τους ιούς της γρίπης τους, δημιουργώντας νέες παραλλαγές που στη συνέχεια φέρνουν στην Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική κατά τη φθινοπωρινή μετανάστευση, προκαλώντας θανατηφόρα ξεσπάσματα στα πουλερικά.
Προφανώς, λίγα μπορούμε να κάνουμε για να ελέγξουμε τις μολύνσεις στα άγρια πουλιά του νερού.
Συνιστάται επιτήρηση για την αξιολόγηση του κινδύνου έκθεσης των πουλερικών από τον ιό και την απομάκρυνση των σφαγίων νεκρών πτηνών από το περιβάλλον.
Συνιστάται στους πτηνοτρόφους σε περιοχές με πολλά υδρόβια πτηνά που μένουν εκεί τον χειμώνα να κρατούν τα πουλερικά μέσα και θα πρέπει να εφαρμόζουν μέτρα βιοασφάλειας για να κρατήσουν τον ιό μακριά από τα υπόστεγά τους.
Τα κόπρανα μολυσμένων άγριων πτηνών μπορεί να περιέχουν υψηλές ποσότητες ιού και μπορούν εύκολα να εισέλθουν στο υπόστεγο πουλερικών με ακάθαρτες μπότες ή υλικά.
Τα τρέχοντα προγράμματα βιοασφάλειας δεν ήταν επαρκώς αποτελεσματικά για την πρόληψη λοιμώξεων σε περιοχές κινδύνου.
Την περίοδο 2020-21 υπήρξαν πάνω από 1.000 κρούσματα μόνο στην ΕΕ.
Και στην τρέχουσα σεζόν έχουν ήδη εντοπιστεί δεκάδες κρούσματα.
Οι ετήσιες επαναλαμβανόμενες εστίες, με τη σχετιζόμενη μαζική θανάτωση πουλερικών, αποτελούν προφανή απειλή για τη βιωσιμότητα της πτηνοτροφίας.
Εμβόλιο πουλερικών
Ο εμβολιασμός θα μπορούσε να είναι ένα εργαλείο που θα βοηθήσει στην επίλυση του προβλήματος.
Ωστόσο, απαγορεύεται σε πολλές χώρες και η χρήση του έχει ως αποτέλεσμα εμπόδια στο εμπόριο για τα πουλερικά.
Ο λόγος για τους φραγμούς στο εμπόριο είναι ότι τα περισσότερα τρέχοντα εμβόλια προλαμβάνουν την ασθένεια, αλλά δεν σταματούν τη μετάδοση της λοίμωξης.
Ένα εμβόλιο που σταματά την ασθένεια αλλά δεν σταματά τη μετάδοση θα έχει ως αποτέλεσμα την «σιωπηλή» εξάπλωση του ιού, η οποία θέτει σε κίνδυνο τον έλεγχο της επιδημίας και είναι ανεπιθύμητο, επειδή ο ιός έχει τη δυνατότητα να εξαπλωθεί από τα ζώα στους ανθρώπους.
Ευτυχώς, οι περισσότερες από τις κυκλοφορούσες σήμερα παραλλαγές του ιού H5 δεν είναι τόσο επικίνδυνες για τον άνθρωπο όσο ο πρόγονός τους H5N1.
Ωστόσο, χρειάζεται προσοχή καθώς αυτό θα μπορούσε εύκολα να αλλάξει λόγω της ικανότητας του ιού να αλλάζει τον γενετικό του κώδικα.
Χρειαζόμαστε επειγόντως αποτελεσματικά εμβόλια για τα πουλερικά – είναι η μόνη βιώσιμη λύση.
Τα εμβόλια νέας γενιάς μπορεί να έχουν περισσότερες δυνατότητες ελέγχου της γρίπης των πτηνών, αλλά η αποτελεσματικότητά τους για την αναστολή της μετάδοσης του ιού θα πρέπει να αποδειχθεί επιτόπου.
Τέτοια εμβόλια όχι μόνο θα προστατεύσουν τα πουλερικά αλλά θα ελαχιστοποιήσουν επίσης την έκθεση των ανθρώπων στον ιό.
Σύνδεσμος για την δημοσίευση: https://theconversation.com/bird-flu-outbreaks-in-europe-what-you-need-to-know-172013
