Η συστηματική έλλειψη ύπνου, ακόμα και σε μικρό βαθμό, μπορεί να επηρεάσει το σωματικό βάρος και τη μεταβολική υγεία, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ενήλικες που κοιμόντουσαν περίπου 78 λεπτά λιγότερο κάθε βράδυ για διάστημα έξι εβδομάδων παρουσίασαν μέση αύξηση βάρους σχεδόν μισού κιλού, ενώ παράλληλα περνούσαν περισσότερο χρόνο καθιστοί μέσα στην ημέρα.
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι μία μόνο νύχτα κακού ύπνου δεν οδηγεί σε αύξηση κιλών. Ωστόσο, η επαναλαμβανόμενη μείωση της διάρκειας του ύπνου, ακόμη και όταν είναι σχετικά μικρή, μπορεί σταδιακά να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο οργανισμός.
Στη μελέτη συμμετείχαν ενήλικες που είχαν αυξημένους παράγοντες κινδύνου για καρδιομεταβολικά προβλήματα. Οι ερευνητές συνέκριναν περιόδους κατά τις οποίες οι συμμετέχοντες ακολουθούσαν το συνηθισμένο πρόγραμμα ύπνου τους με περιόδους όπου κοιμόντουσαν περίπου μιάμιση ώρα αργότερα από το συνηθισμένο.
Μετά την περίοδο περιορισμένου ύπνου, οι συμμετέχοντες εμφάνισαν μικρή αλλά μετρήσιμη αύξηση στο βάρος και στην περίμετρο της μέσης, ενώ ο χρόνος καθιστικής δραστηριότητας αυξήθηκε κατά περίπου 17 λεπτά ημερησίως.
Πώς επηρεάζει ο λιγότερος ύπνος το βάρος
Οι ειδικοί αναφέρουν ότι η έλλειψη ύπνου μπορεί να επηρεάσει πολλούς μηχανισμούς που σχετίζονται με το βάρος. Η κόπωση μπορεί να αυξήσει την πείνα, να ενισχύσει την επιθυμία για πιο θερμιδογόνες τροφές και να μειώσει τη διάθεση για κίνηση.
Παράλληλα, οι άνθρωποι που κοιμούνται λιγότερο έχουν περισσότερες ώρες μέσα στην ημέρα για φαγητό, ενώ η μειωμένη ενέργεια μπορεί να οδηγήσει σε πιο καθιστική συμπεριφορά.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι στη συγκεκριμένη μελέτη δεν καταγράφηκε σημαντική μείωση της μέτριας ή έντονης άσκησης, όμως αυξήθηκε ο χρόνος αδράνειας, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη μεταβολική υγεία.
Η μελέτη κατέγραψε αύξηση στο συνολικό σωματικό βάρος, χωρίς όμως να αποδεικνύει ότι όλο το επιπλέον βάρος προερχόταν από λίπος. Οι εξετάσεις έδειξαν μεταβολές στον συνολικό όγκο του σώματος, αλλά όχι σημαντική αλλαγή στην αναλογία λίπους και μυϊκής μάζας.
Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι το εύρημα αφορά κυρίως τη μακροχρόνια επίδραση της συστηματικής έλλειψης ύπνου και όχι την άμεση πρόκληση αύξησης λίπους.
Οι περισσότεροι ενήλικες χρειάζονται τουλάχιστον επτά ώρες ποιοτικού ύπνου κάθε βράδυ. Για τη βελτίωση της ποιότητας του ύπνου προτείνονται:
- σταθερό ωράριο ύπνου και αφύπνισης,
- περιορισμός της χρήσης οθονών πριν από την κατάκλιση,
- αποφυγή καφεΐνης αργά μέσα στην ημέρα,
- περιορισμός του αλκοόλ πριν τον ύπνο,
- ήσυχο, σκοτεινό και δροσερό περιβάλλον στο υπνοδωμάτιο.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ο ύπνος αποτελεί σημαντικό μέρος της συνολικής φροντίδας για το βάρος και την υγεία. Η μείωση του «χρέους ύπνου», ακόμη και με μικρές αλλαγές όπως 20-30 λεπτά περισσότερης ξεκούρασης κάθε βράδυ, μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της ενέργειας και της μεταβολικής ισορροπίας.
