Παιδί

Το κατσικίσιο γάλα στη διατροφή των παιδιών

Το κατσικίσιο γάλα στη διατροφή των παιδιών

Η ιδανικότερη τροφή για τα βρέφη είναι ο μητρικός θηλασμός, αποκλειστικά τους πρώτους 6 μήνες και στη συνέχεια συμπληρωματικά με τη χορήγηση στερεών τροφών.

Όταν ο μητρικός θηλασμός δεν είναι δυνατός, υπάρχουν ειδικά σχεδιασμένες φόρμουλες γάλακτος που καλύπτουν τις διατροφικές ανάγκες των βρεφών και των παιδιών.

Οι πιο συχνά χρησιμοποιούμενες φόρμουλες παρασκευάζονται από γάλα αγελάδος.

Τα τελευταία χρόνια έχουν σχεδιαστεί φόρμουλες από κατσικίσιο γάλα που έχουν λάβει έγκριση από Διεθνείς Οργανισμούς Ασφάλειας τροφίμων, όπως  επίσης  εμπλουτισμένα κατσικίσια γάλατα για τα παιδιά

Το κατσικίσιο γάλα έχει χρησιμοποιηθεί, από πολύ παλιά, σαν υποκατάστατο του αγελαδινού στη διατροφή των μικρών παιδιών.

Αυτό απετέλεσε και έναν από τους λόγους να τύχει ιδιαίτερης προσοχής από τους ερευνητές.

Πρόσφατα έχουν πραγματοποιηθεί σειρά από έρευνες με στόχο τη μελέτη της  θρεπτικής αξίας του κατσικίσιου γάλακτος είτε με βάση τα κύρια θρεπτικά συστατικά (πρωτεΐνες, λίπος, σάκχαρα), είτε με βάση τα συστατικά που βρίσκονται σε μικρή αναλογία ή σε ίχνη αλλά με σημαντική βιολογική δράση.

Το κατσικίσιο γάλα έχει ιδιαιτερότητες σε σύγκριση με το αγελαδινό:

Πρωτεΐνες

Οι δύο κύριες κατηγορίες πρωτεϊνών του γάλακτος είναι: οι αδιάλυτες πρωτεΐνες (η οικογένεια της καζεΐνης) και οι διαλυτές πρωτεΐνες (πρωτεΐνες ορού γάλακτος).

Η αναλογία πρωτεΐνης ορού γάλακτος προς καζεΐνη στο κατσικίσιο γάλα, όπως και στο αγελαδινό, είναι περίπου 20:80.

Οι ορολευκωματίνες είναι η α-λακταλβουμίνη και η β-λακταλβουμίνη.

Οι καζεΐνες είναι το κύριο πρωτεϊνικό κλάσμα του γάλακτος σε πολλά είδη και η λειτουργία τους είναι η μεταφορά φωσφορικού ασβεστίου και κατ΄ επέκταση η παροχή στα νεογνά ασβεστίου και φωσφόρου για τον σχηματισμό των οστών καθώς και η παροχή αμινοξέων.

Το αγελαδινό και το κατσικίσιο γάλα έχουν διαφορετικό προφίλ καζεΐνών, των κύριων αλλεργιογονικών πρωτεϊνών και αυτός είναι ένας παράγοντας που μπορεί να παίζει σημαντικό ρόλο στην διαφορετική αλλεργιογονικότητα μεταξύ του αγελαδινού και του κατσικίσιου γάλακτος.

Περιέχουν 4 βασικές κατηγορίες καζεΐνών:

-αS1- καζεΐνη,

-αs2- καζεΐνη,

-β-καζεΐνη, και,

-κ-καζεΐνη.

Τα επίπεδα της αS1-καζεΐνης στο κατσικίσιο γάλα μπορεί να κυμαίνονται από υψηλά (7 g/L), ενδιάμεσα (3.2 g/L), χαμηλά (1.2 g/L), ή να μην υπάρχουν, ανάλογα με τον πολυμορφισμό του γονιδίου που κωδικοποιεί την καζεΐνη στο κάθε ζώο.

Το αγελαδινό γάλα έχει μόνο υψηλά επίπεδα (12 g/L) αυτής της καζεΐνης.

Η αS1- καζεΐνη είναι το κύριο αλλεργιογόνο στο γάλα.

Το κατσικίσιο γάλα περιέχει κατά μέσο όρο 89 % λιγότερη αS1- καζεΐνη σε σχέση με το αγελαδινό.

Μελέτες σε πειραματόζωα έδειξαν πως η έκθεση σε χαμηλότερα επίπεδα αs1- καζεΐνης στο κατσικίσιο γάλα είχε ως αποτέλεσμα λιγότερες αλλεργικές αντιδράσεις.

Παιδιά με αλλεργία στο γάλα αγελάδας απαιτούσαν μεγαλύτερη ποσότητα κατσικίσιου γάλακτος σε σχέση με το αγελαδινό για να ενεργοποιηθεί αλλεργική αντίδραση.

Σε κλινικές μελέτες ασθενών με διαπιστωμένη αλλεργία στο γάλα αγελάδας διαπιστώθηκε αυξημένος κίνδυνος διασταυρούμενης αντιδραστικότητας με τις πρωτεΐνες του κατσικίσιου γάλακτος.

Η αλλεργία στο κατσικίσιο γάλα δεν συνυπάρχει με αλλεργία στο αγελαδινό γάλα ενώ το αντίθετο συμβαίνει συχνά.

Η διαφορά της αλλεργίας στο κατσικίσιο γάλα σε σχέση με την αλλεργία στο αγελαδινό γάλα είναι κυρίως ότι εμφανίζεται σε μεγαλύτερες ηλικίες παιδιών.

Επιπλέον η χαμηλή περιεκτικότητά του σε αs1–καζεΐνη ευνοεί το σχηματισμό πιο μαλακού και “εύθραυστου” πήγματος κατά την πήξη του γάλακτος.

Κατά συνέπεια, αυτό το πήγμα διασπάται πιο γρήγορα από τα ένζυμα του στομάχου (πρωτεάσες), με αποτέλεσμα να είναι πιο εύπεπτο.

Λιπαρά

Οι ξεχωριστές ιδιότητες του κατσικίσιου γάλακτος δεν οφείλονται μόνο στις πρωτεΐνες, αλλά στη δομή και στη σύσταση του λίπους του γάλακτος (προφίλ λιπαρών οξέων).

Το ποσοστό των λιποσφαιρίων του λίπους του κατσικίσιου γάλακτος με διάμετρο μικρότερη των 3μm είναι μεγαλύτερο συγκρινόμενο με το αγελαδινό  γάλα.

Το μικρότερο μέγεθος των λιποσφαιρίων καθώς και η έλλειψη αγλουτινίνης από τη μεμβράνη τους, στερεί στο γάλα την ικανότητα φυσικής αποκορύφωσης (συγκέντρωση λίπους στην επιφάνειά του), με αποτέλεσμα να είναι «φυσικά» ομογενοποιημένο.

Η μεγάλη σχέση επιφάνειας/όγκου λιποσφαιρίων και η ομοιόμορφη κατανομή τους, έχουν αποτέλεσμα τη ταχύτερη και αποτελεσματικότερη δράση των λιπολυτικών ενζύμων και έτσι το κατσικίσιο γάλα είναι πιο εύπεπτο.

Στο μικρό μέγεθος των λιποσφαιρίων, καθώς και στην έλλειψη καροτενίων, οφείλεται και το λευκό χρώμα του.

Οι διαφορές στο προφίλ των λιπαρών οξέων εντοπίζονται κυρίως στα μικρής και μεσαίας αλυσίδας λιπαρά οξέα, τα οποία  βρίσκονται σε αυξημένη συγκέντρωση στο κατσικίσιο γάλα.

Συγκεκριμένα το  λίπος του κατσικίσιου γάλακτος περιέχει  35% λιπαρά οξέα μέσης αλύσου σε σύγκριση με το λίπος αγελαδινού γάλακτος που ανέρχεται στο 17%.

Τα λιπαρά οξέα μέσης αλύσου παίζουν σημαντικό ρόλο στη διατροφή του ανθρώπου.

Απαιτούν χαμηλότερες ποσότητες ενζύμων και χολικών οξέων για την εντερική απορρόφηση, μεταβολίζονται γρήγορα στο ήπαρ, ενώ παράλληλα μειώνουν την αποθήκευση λίπους.

Είναι  προφανές ότι η κατανάλωση κατσικίσιου γάλακτος που περιέχει αυτά τα λιπαρά οξέα εμφανίζει ιδιαίτερο διατροφικό ενδιαφέρον.

Στα παραπάνω λιπαρά οξέα οφείλεται η ιδιαίτερη οσμή και γεύση του κατσικίσιου γάλακτος.

Σάκχαρα

Το κατσικίσιο γάλα, όπως το αγελαδινό γάλα, περιέχει λακτόζη, όμως σε ελαφρώς χαμηλότερα ποσοστά.

Η λακτόζη μπορεί  να προκαλέσει κάποιες ανεπιθύμητες ενέργειες σε άτομα που παρουσιάζουν δυσανεξία στη λακτόζη.

Οι ολιγοσακχαρίτες, μια ομάδα συστατικών με ιδιαίτερο διατροφικό ενδιαφέρον, βρίσκονται σε 10πλάσια ποσότητα στο κατσικίσιο γάλα σε σχέση με το αγελαδινό.

Η ευεργετική τους δράση σχετίζεται με την δράση τους ως πρεβιοτικά  για την ενίσχυση της ανάπτυξης των Bifidobacteria, που παίζουν σημαντικό ρόλο στην μικροβιοκοινότητα του εντέρου.

 Ιχνοστοιχεία

Το κατσικίσιο γάλα προσφέρει καλύτερη βιοδιαθεσιμότητα του σιδήρου.

Περισσότερο από 50% του σιδήρου που περιέχεται στο κατσικίσιο γάλα απορροφάται από τον οργανισμό του παιδιού σε αντίθεση με το γάλα αγελάδας που απορροφάται μόνο το 13%.

Η συγκέντρωση των αλάτων ασβεστίου (Ca), φωσφόρου (P), μαγνησίου (Mg) και χλωρίου (Cl), είναι μεγαλύτερη στο κατσικίσιο γάλα σε σχέση με το αγελαδινό και το μητρικό.

Επίσης αποτελεί μια καλή πηγή καλίου, ένα βασικό μεταλλικό στοιχείο για τη διατήρηση της φυσιολογικής αρτηριακής πίεσης και της καλής καρδιακής λειτουργίας.

Όσον αφορά τα υπόλοιπα ιχνοστοιχεία περιέχει μεγαλύτερες συγκεντρώσεις σε  βιταμίνη Α, θειαμίνη, ριβοφλαβίνη,  νιασίνη και παντοθενικό οξύ, και μικρότερες σε φολικό οξύ, συγκρινόμενο με το αγελαδινό.

Η χαμηλή συγκέντρωση φολικού οξέος αντιμετωπίζεται με εμπλουτισμό του κατσικίσιου γάλακτος που προορίζεται για ειδικές διατροφικές ανάγκες (π.χ. μικρά παιδιά).

Συμπερασματικά

Το κατσικίσιο γάλα έχει πολλές ιδιαιτερότητες που το καθιστούν ξεχωριστό.

Το προφίλ των πρωτεϊνών, των λιπιδίων και των σακχάρων το κάνουν πιο εύπεπτο και του προσδίδουν ευεργετικές ιδιότητες στον μεταβολισμό.

Δεν αποτελεί εναλλακτικό γάλα στην αλλεργία του αγελαδινού γάλατος.

Απαιτείται ο εμπλουτισμός του με φολικό οξύ για να καταναλώνεται από τα παιδιά.

Από την Ελληνική Παιδιατρική Εταιρεία

Παιδί

20.10.2021

Ποιοι είναι οι παράγοντες που καθορίζουν την πορεία της νόσου COVID-19 στα παιδιά;

Τα παιδιά στη συντριπτική του πλειοψηφία όταν κολλήσουν SARS-CoV-2 θα περάσουν τη νόσο με ήπια συμπτώματα. Ωστόσο ένα μικρό ποσοστό παιδιών θα επιβαρυνθούν σημαντικά και τελικά θα χρειασθούν νοσηλεία. -Ποιοι είναι οι παράγοντες που καθορίζουν την πορεία της νόσου στα παιδιά; Σε μελέτη που δημοσιεύεται στο EBio Medicine ερευνητές από την Αργεντινή βρήκαν ότι σημαντικό […]

18.10.2021

ΑΡΣΙΣ: Σε 9 μήνες εντόπισε 294 παιδιά-θύματα εμπορίας σε δρόμους της Θεσσαλονίκης

Τα παιδιά στον δρόμο είναι τα πλέον ευάλωτα θύματα για τα κυκλώματα εμπορίας ανθρώπων, επισημαίνει η ΑΡΣΙΣ- Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων, με αφορμή τη σημερινή μέρα που έχει οριστεί ως Ευρωπαϊκή Ημέρα Ενάντια στην Εμπορία Ανθρώπων. Σύμφωνα με στοιχεία που παρατίθενται σε σχετική ανακοίνωσή της, από την αρχή του 2021 μέχρι και τον Σεπτέμβριο, οι Κινητές […]

ΕΚΠΑ: Πώς θα προστατεύσουμε τα παιδιά έναντι της COVID-19;
17.10.2021

ΕΚΠΑ: Πώς θα προστατεύσουμε τα παιδιά έναντι της COVID-19;

Halloween mood: Ιδέες για την διακόσμηση του παιδικού δωματίου
12.10.2021

Halloween mood: Ιδέες για την διακόσμηση του παιδικού δωματίου

Τα σημάδια που δείχνουν ότι το παιδί σας είναι δυστυχισμένο
12.10.2021

Τα σημάδια που δείχνουν ότι το παιδί σας είναι δυστυχισμένο

Η κατάθλιψη τέταρτη αιτία θανάτου στις ηλικίες 15-19 ετών
11.10.2021

Η κατάθλιψη τέταρτη αιτία θανάτου στις ηλικίες 15-19 ετών

Αυτόλογη μεταμόσχευση αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων στα παιδιά και τους εφήβους
08.10.2021

Αυτόλογη μεταμόσχευση αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων στα παιδιά και τους εφήβους

Παιδοακτινολογία: Αναπόσπαστο μέρος προσέγγισης πολλαπλών ιατρικών προβλημάτων στα παιδιά
08.10.2021

Παιδοακτινολογία: Αναπόσπαστο μέρος προσέγγισης πολλαπλών ιατρικών προβλημάτων στα παιδιά

Ενδοσυντροφική βία και επιμέλεια τέκνων: Επείγουν τα μέτρα προστασίας των θυμάτων
07.10.2021

Ενδοσυντροφική βία και επιμέλεια τέκνων: Επείγουν τα μέτρα προστασίας των θυμάτων

Ο εκφοβισμός στο σχολείο (Bullying) με τη ματιά του Πανελληνίου Σύλλόγου Επισκεπτών Υγείας
07.10.2021

Ο εκφοβισμός στο σχολείο (Bullying) με τη ματιά του Πανελληνίου Σύλλόγου Επισκεπτών Υγείας

Δημοφιλή

Υγεία & πολιτική
1

ΥΠΑΙΘ: Ανακοίνωσε το πρωτόκολλο για την δια ζώσης λειτουργία των πανεπιστημίων

Φυσική Κατάσταση
2

Μεγάλος διαγωνισμός του ygeianews.gr για να είσαστε σε «φόρμα» εν μέσω καραντίνας!

Ψυχολογία
3

Μειώστε το άγχος με αυτές τις απλές συμβουλές

Υγεία & πολιτική
4

ΙΣΑ: Δέσμευση Πλεύρη για επίλυση των αιτημάτων του ιατρικού κλάδου

Περισσότερα

20.10.2021

Κορωνοϊός: Φθηνά φάρμακα στις φτωχότερες χώρες και υποχρεωτικός εμβολιασμός στον δυτικό κόσμο με εντολή Μ.Γκέιτς

Την ώρα που σε πολλές χώρες του λεγόμενου δυτικού κόσμου (ανάμεσα τους και η Ελλάδα) επιβάλλουν υποχρεωτικούς εμβολιασμούς και μέτρα διαχωρισμού ο Μπιλ Γκέιτς ανακοίνωσε ότι θα βοηθήσει στην προσπάθεια για την άμεση κυκλοφορίας του ευεργετικού χαπιού της φαρμακοβιομηχανίας Merck & Co κατά του κορωνοϊού, προσφέροντας ποσό άνω των 100 εκατομμυρίων ευρώ. Παρόλα αυτά, ο Μπιλ […]

20.10.2021

Ποιοι είναι οι παράγοντες που καθορίζουν την πορεία της νόσου COVID-19 στα παιδιά;

Τα παιδιά στη συντριπτική του πλειοψηφία όταν κολλήσουν SARS-CoV-2 θα περάσουν τη νόσο με ήπια συμπτώματα. Ωστόσο ένα μικρό ποσοστό παιδιών θα επιβαρυνθούν σημαντικά και τελικά θα χρειασθούν νοσηλεία. -Ποιοι είναι οι παράγοντες που καθορίζουν την πορεία της νόσου στα παιδιά; Σε μελέτη που δημοσιεύεται στο EBio Medicine ερευνητές από την Αργεντινή βρήκαν ότι σημαντικό […]

Κίνδυνος λοίμωξης COVID-19 σε επίνοσα άτομα και συσχέτιση με τα άνοσα άτομα της οικογένειας
20.10.2021

Κίνδυνος λοίμωξης COVID-19 σε επίνοσα άτομα και συσχέτιση με τα άνοσα άτομα της οικογένειας

Συμπληρώματα πρωτεϊνών: Πόσο αποτελεσματικά είναι στους αθλητές
20.10.2021

Συμπληρώματα πρωτεϊνών: Πόσο αποτελεσματικά είναι στους αθλητές

10 δεδομένα που πρέπει να γνωρίζουμε για την ψωρίαση
20.10.2021

10 δεδομένα που πρέπει να γνωρίζουμε για την ψωρίαση

Επιστήμονες ανακάλυψαν νέα στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν τα εγκεφαλικά κύτταρα
20.10.2021

Επιστήμονες ανακάλυψαν νέα στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν τα εγκεφαλικά κύτταρα

Μελέτη: Η κολχικίνη δεν βοηθά τους νοσηλευόμενους ασθενείς με COVID-19
20.10.2021

Μελέτη: Η κολχικίνη δεν βοηθά τους νοσηλευόμενους ασθενείς με COVID-19

Φρονιμίτες: Πότε πρέπει να τους αφαιρέσω;
20.10.2021

Φρονιμίτες: Πότε πρέπει να τους αφαιρέσω;

Σακχαρώδης διαβήτης: Η απάντηση για την ύπουλη νόσο
20.10.2021

Σακχαρώδης διαβήτης: Η απάντηση για την ύπουλη νόσο

Φλεβίτιδα: Ανακουφίζοντας τα πρησμένα πόδια
20.10.2021

Φλεβίτιδα: Ανακουφίζοντας τα πρησμένα πόδια