Η σωματική τιμωρία, οι απειλές και οι φωνές, σαν εκπαιδευτικές μέθοδοι είναι αντιπαραγωγικές για την ψυχική υγεία των παιδιών και των εφήβων.
Τα στοιχεία που συλλέχθηκαν από αρκετές επιστημονικές μελέτες δεν αφήνουν περιθώρια για αμφιβολίες: τα παιδιά που υφίστανται ξυλοδαρμό αναπτύσσουν επιθετικές συμπεριφορές, και οι έφηβοι που δέχονται λεκτική επίθεση ή απειλούνται από τους γονείς τους έχουν σοβαρό κίνδυνο να παρουσιάσουν κατάθλιψη.
Η τελευταία έρευνα για το θέμα δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Αναπτυξιακή Ψυχολογία» από το Πανεπιστήμιο του Michigan. Οι ερευνητές πήραν συνέντευξη σε περισσότερες από 3.200 οικογένειες των ΗΠΑ και κατέρριψαν την ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ότι: «η σωματική τιμωρία όταν δοθεί σε μια συνθήκη όπου η σχέση γονέα παιδιού είναι καλή, δεν είναι επικίνδυνη για τα παιδιά», λέει ο Shawna Lee, ο συγγραφέας της μελέτης.
Οι πληροφορίες που παρέχονται από τις μητέρες που συμμετέχουν στη μελέτη αποκαλύπτει, ωστόσο, ότι η αλήθεια είναι εντελώς αντίθετη: «Η σωματική τιμωρία προέβλεπε τη διαχρονική επιδείνωση της συμπεριφοράς στο παιδί, ανεξάρτητα εάν οι μητέρες ήταν στοργικές με τα παιδιά τους.
Από την άλλη πλευρά, η λεκτική στάση των γονέων έχει ιδιαίτερη σημασία, ειδικά κατά τη διάρκεια της εφηβείας.
Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό της “Παιδικής Κακοποίησης και Παραμέλησης” από μια ομάδα ερευνητών στο Bowling Green State University (ΗΠΑ) κατέδειξε σαφώς τη σχέση μεταξύ της λεκτικής επιθετικότητας των γονέων και τον αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης σε έφηβα παιδιά τους.
“Οι συνέπειες της λεκτικής εχθρότητα είναι πολύ σημαντικές- είπε η Annette Mahoney, βοηθός της έρευνας -. Ειδικά στην περίπτωση των γονέων που φωνάζουν και χτυπούν. Αυτό που εκλαμβάνεται από μια προσέγγιση αυτού του είδους λειτουργεί σαν μπούμερανγκ: η κατάθλιψη καθιστά ακόμη πιο δύσκολο να διαχειριστούμε τα παιδιά, γεγονός που εύκολα οδηγεί τους γονείς που επιλέγουν αυτό το είδος της προσέγγισης να συνεχίζουν με περισσότερη βία προς τα παιδιά τους.
Το συμπέρασμα που μπορούμε να αντλήσουμε από αυτές τις μελέτες είναι μόνο μία: στην εκπαίδευση, η βία σε οποιαδήποτε μορφή δεν έχει κανένα καλό αποτέλεσμα.
Πέτρος Γεωργιτσογιαννάκος, Ιατρός
