Διατροφή

Πρόσθετες χημικές ουσίες στο πιάτο μας

Πρόσθετες χημικές ουσίες στο πιάτο μας
Οι εταιρείες τροφίμων χρησιμοποιούν πολλά διαφορετικά πρόσθετα για να διατηρούν τη φρεσκάδα, την υφή και τη γεύση των τροφών, αλλά και για να τα προστατεύουν από την αλλοίωση. Οι ουσίες αυτές δεν αποτελούν φυσικά συστατικά των τροφίμων, αλλά προστίθενται σε αυτά κατά την επεξεργασία, την αποθήκευση ή και την εμπορία τους. Πρόκειται για χημικές ουσίες, οι οποίες είτε παραλαμβάνονται από φυτά, καρπούς, ορυκτά (φυσικά πρόσθετα), είτε παρασκευάζονται συνθετικά σε εργαστήριο (χημικά πρόσθετα).
 

Βάσει του Ελληνικού Κώδικα Τροφίμων και Ποτών, όλα τα τρόφιμα υποχρεωτικά αναφέρουν τα πρόσθετα που εμπεριέχουν και αυτά καταγράφονται με την ονομασία τους ευκρινώς στην συσκευασία τους.
 
Ακολουθούν μερικά από τα πιο κοινά πρόσθετα τροφίμων που θα βρείτε στους καταλόγους συστατικών των μεταποιημένων τροφίμων που αγοράζετε. Δεν είναι όλα τα πρόσθετα τροφίμων βλαβερά, αλλά πολλοί θέλουν να αποφεύγουν τις χημικές ουσίες στα τρόφιμα, έτσι κι αλλιώς.
 
Τεχνητές χρωστικές ουσίες
 
Τα χρώματα των τροφίμων, τα καθιστούν περισσότερο (ή λιγότερο) ελκυστικά κι έτσι οι εταιρείες προσθέτουν χρωστικές σε πολλά επεξεργασμένα τρόφιμα. Μερικές τέτοιες ουσίες, προέρχονται από φυσικά εκχυλίσματα φυτών, αλλά ορισμένες άλλες δημιουργούνται τεχνητά. Οι μη φυσικές χρωστικές, γνωστές ως συνθετικά χρώματα, έχουν γενικά μεγαλύτερη χρωστική ικανότητα, είναι πιο σταθερές και ομοιογενείς και έχουν χαμηλότερο κόστος από τις φυσικές.
 
Τεχνητές γλυκαντικές ουσίες
 
Οι μη θρεπτικές γλυκαντικές ουσίες, προσθέτουν γεύση, αλλά λίγες θερμίδες στα τρόφιμα και τα ποτά. Κι αυτό γιατί είναι πολύ πιο γλυκές από την κανονική ζάχαρη ή το σιρόπι καλαμποκιού υψηλής φρουκτόζης κι έτσι χρησιμοποιούνται σε μικρές ποσότητες. Οι ουσίες αυτές, αν και υπερτερούν σε γλυκύτητα της ζάχαρης, εντούτοις δεν αφομοιώνονται από τον οργανισμό.
 
BHA και BHT
 
Πολλά από τα επεξεργασμένα τρόφιμα που αγοράζουμε, περιέχουν τουλάχιστον μια μικρή ποσότητα λίπους. Η βουτυλοϋδροξυανισόλη (ΒΗΑ) και το βουτυλιωμένο υδροξυτολουόλιο (BHT), προστατεύουν τα λίπη από το τάγγισμα (κατά τη μεγάλης διάρκειας παραμονή, υπό την επίδραση του φωτός, του αέρα και της υγρασίας, όλα τα έλαια υφίστανται χαρακτηριστική αλλοίωση με εμφάνιση δυσάρεστης οσμής και γεύσης) και γι’ αυτό χρησιμοποιούνται σε μια ποικιλία μεταποιημένων τροφίμων.
 
Προπιονικό ασβέστιο (συντηρητικό)
 
Αυτό το συντηρητικό χρησιμοποιείται για την προστασία του ψωμιού και των αρτοσκευασμάτων από τη μούχλα και την ανάπτυξη βακτηριδίων. Εμφανίζεται, επίσης, φυσικά στο βούτυρο και σε ορισμένα είδη τυριών.
 
Καραγενάνη
 
Η καραγενάνη είναι ένα πυκνωτικό που παράγεται από φύκια. Είναι ασφαλές για χρήση σε παγωτό, γάλα σόγιας και σάλτσες, αλλά και σε προϊόντα επεξεργασμένου κρέατος. Συνήθως χρησιμοποιείται μαζί με άλλους γαλακτοματοποιητές όπως η ξανθάνη. Συγκεκριμένα, στο τυρί κότατζ συμβάλλει στη βελτίωση της υφής, ενώ στο σοκολατούχο γάλα βοηθά στη σταθεροποίηση των πρωτεϊνών, δημιουργώντας μια απαλή αίσθηση στη στόμα. Πάντως, μελέτες σε πειραματόζωα έχουν δείξει ότι ορισμένες μορφές της καραγενάνης (κυρίως η μη διασπώμενη) μπορούν να προκαλέσουν καταστροφή κυττάρων του πεπτικού συστήματος, στη συνέχεια έλκος και κατ’ επέκταση κακοήθειες στο έντερο.
 
Κιτρικό οξύ
 
Θα βρείτε συνήθως κιτρικό οξύ στα τρόφιμα που περιέχουν φρούτα ή αρωματικές ουσίες φρούτων, διότι προσθέτει μια αψιά και ξινή γεύση και χρησιμοποιείται επίσης και ως συντηρητικό. Το κιτρικό οξύ εμφανίζεται φυσικά σε πολλές τροφές, ιδιαίτερα στα εσπεριδοειδή. Είναι εξαιρετικό φυσικό συντηρητικό, ενώ χρησιμοποιείται και ως ρυθμιστής οξύτητας και αρωματικό συστατικό στις τροφές και τα ποτά, κυρίως τα μη αλκοολούχα (π.χ. λεμονάδες).
 
Γλουταμινικό νάτριο
 
Η γεύση των πλούσιων σε πρωτεΐνες τροφίμων, ενισχύεται συχνά με το όξινο γλουταμινικό νάτριο (MSG). Θα το βρείτε στον κατάλογο συστατικών πολλών επεξεργασμένων, αλμυρών τροφίμων. Ενεργεί ως βελτιωτικό γεύσης και προσθέτει μια «πέμπτη» γεύση, αποκαλούμενη «umami», η οποία περιγράφεται καλύτερα ως πικάντικη, γεύση ζωμού ή κρέατος.
 
Άζωτο
 
Το άζωτο δεν προστίθεται σαν ένα πραγματικό συστατικό, αλλά συχνά χρησιμοποιείται για να κρατήσει τα συσκευασμένα τρόφιμα φρέσκα και ασφαλή μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται έκπλυση αζώτου. Χρησιμοποιείται συνήθως για να διατηρήσει φρέσκα, τρόφιμα που βρίσκονται σε σακουλάκια, όπως πατατάκια και άλλα σνακ.
 
Θρεπτικά συστατικά
 
Οι συμπληρωματικές θρεπτικές ουσίες (κυρίως οι βιταμίνες και τα άλατα), προστίθενται για να βελτιώσουν το διατροφικό προφίλ των τροφών που τρώμε κάθε μέρα. Τρώγοντας τροφές με αυτά τα πρόσθετα συστατικά, θα εξασφαλίσετε ότι παίρνετε αρκετό ασβέστιο, φυτικές ίνες και άλλα θρεπτικά συστατικά.
 
Βενζοϊκό νάτριο
 
Αυτό το συντηρητικό χρησιμοποιείται σε όξινα τρόφιμα όπως γλυκά του κουταλιού και πίτες. Το βενζοϊκό νάτριο εμποδίζει την ανάπτυξη των βακτηριδίων και της μούχλας. Το βενζοϊκό νάτριο είναι ασφαλές, αλλά όταν συνδυάζεται με το ασκορβικό οξύ, μπορεί να σχηματίσει βενζόλια υπό ορισμένες συνθήκες, τα οποία συνδέονται με τον καρκίνο.
 
Θειώδη άλατα
 
Τα θειώδη άλατα προστίθενται στα τρόφιμα για την πρόληψη της βακτηριακής ανάπτυξης, αλλά και για να βελτιώσουν την ποιότητα της ζύμης του ψωμιού. Θα βρείτε, επίσης, φυσικά θειώδη στην μπύρα, το κρασί και τα φρούτα.
 
[Πηγή clickatlife.gr]

Διατροφή

08.11.2026

Ozempic: Οι δύο συνήθειες που βοηθούν να μην επιστρέψουν τα χαμένα κιλά

Τα φάρμακα της κατηγορίας GLP-1, όπως το Ozempic, το Wegovy και το Mounjaro, έχουν αλλάξει σημαντικά τα δεδομένα στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, βοηθώντας εκατομμύρια ανθρώπους να μειώσουν το σωματικό τους βάρος. Ωστόσο, η διατήρηση του αποτελέσματος μετά τη διακοπή της θεραπείας δεν είναι πάντα εύκολη υπόθεση, καθώς αρκετοί ασθενείς έρχονται αντιμέτωποι με την επαναπρόσληψη των […]

07.11.2026

Ανησυχία στο Ηράκλειο με τη μαζική δηλητηρίαση: Το μανιτάρι που τους «θέρισε»

Επτά άνθρωποι εμφάνισαν συμπτώματα τροφικής δηλητηρίασης στο Ηράκλειο μέσα σε διάστημα μίας εβδομάδας, αφού κατανάλωσαν άγρια μανιτάρια και χόρτα. Σύμφωνα με το Nea Kriti, τέσσερις από αυτούς χρειάστηκε να μεταφερθούν στα επείγοντα νοσοκομείων της πόλης: τρεις στο ΠΑΓΝΗ και ένας στο Βενιζέλειο. Οι ασθενείς εξετάστηκαν από τους γιατρούς και αποχώρησαν όταν υποχώρησαν τα πρώτα συμπτώματα, […]

Κοτόπουλα που γίνονται δύο κιλά σε 33 ημέρες: Η Δανία προσπαθεί να τα απαγορεύσει στην ΕΕ
04.11.2026

Κοτόπουλα που γίνονται δύο κιλά σε 33 ημέρες: Η Δανία προσπαθεί να τα απαγορεύσει στην ΕΕ

Δείτε πώς τα φιστίκια επηρεάζουν τη λειτουργία του εγκεφάλου και τη μνήμη
03.11.2026

Δείτε πώς τα φιστίκια επηρεάζουν τη λειτουργία του εγκεφάλου και τη μνήμη

Fractional laser: Η θεραπεία που «ξυπνά» ξανά το κολλαγόνο της επιδερμίδας
26.10.2026

Fractional laser: Η θεραπεία που «ξυπνά» ξανά το κολλαγόνο της επιδερμίδας

Μια χούφτα την ημέρα αρκεί: Οι ξηροί καρποί που συνδέονται με χαμηλότερο κίνδυνο υπέρτασης
21.10.2026

Μια χούφτα την ημέρα αρκεί: Οι ξηροί καρποί που συνδέονται με χαμηλότερο κίνδυνο υπέρτασης

Δείτε γιατί δεν πρέπει να βάζετε κατεψυγμένα μούρα απευθείας σε smoothies: Οι κίνδυνοι για την υγεία
20.10.2026

Δείτε γιατί δεν πρέπει να βάζετε κατεψυγμένα μούρα απευθείας σε smoothies: Οι κίνδυνοι για την υγεία

Υδράργυρος στα ψάρια: Ποια είδη να προτιμάτε και ποια να περιορίσετε σύμφωνα με διατροφολόγο
20.10.2026

Υδράργυρος στα ψάρια: Ποια είδη να προτιμάτε και ποια να περιορίσετε σύμφωνα με διατροφολόγο

Ειδικοί κατέρριψαν τον μεγαλύτερο μύθο για το τρέξιμο: Tι δείχνουν νέες έρευνες
20.10.2026

Ειδικοί κατέρριψαν τον μεγαλύτερο μύθο για το τρέξιμο: Tι δείχνουν νέες έρευνες

Από τον καφέ μέχρι το μπρόκολο: Οι 9 τροφές που βοηθούν στην υγεία του ήπατος
19.10.2026

Από τον καφέ μέχρι το μπρόκολο: Οι 9 τροφές που βοηθούν στην υγεία του ήπατος

Δημοφιλή

Υγεία
1

Αυτό είναι το θαυματουργό έλαιο που προστατεύει από το Αλτχάιμερ

Φάρμακα
2

Ανατροπή δεδομένων στα εμβόλια mRNA: Οι εμβολιασμένοι πεθαίνουν πλέον στις ΗΠΑ από COVID-19

Υγεία
3

Το τρόφιμο που θωρακίζει «αθόρυβα» τα οστά σε κάθε ηλικία… δεν είναι το γάλα!

Kαρδιά
4

Ποιοι είναι οι φυσιολογικοί καρδιακοί παλμοί και ποια τα επικίνδυνα όρια – Πότε πρέπει να ανησυχήσετε

Περισσότερα

16.11.2026

Τα 3 ακριβότερα φάρμακα στον κόσμο – Κοστίζουν έως 4,25 εκατ. δολάρια

Θεραπείες που κοστίζουν εκατομμύρια δολάρια, αλλά χορηγούνται με μία μόνο δόση, αποτελούν πλέον μέρος της σύγχρονης ιατρικής. Πρόκειται για εξειδικευμένα φάρμακα που απευθύνονται σε ασθενείς με σπάνιες παθήσεις, χωρίς ωστόσο να εγγυώνται την οριστική ίαση. Στις ΗΠΑ, τρία από τα ακριβότερα σκευάσματα είναι τα Lenmeldy, Hemgenix και Elevidys, με τις τιμές τους να ξεπερνούν συνολικά […]

16.11.2026

Πέθανε το αγοράκι στην Κρήτη που κατάπιε μεγάλη ποσότητα βενζίνης (upd)

Πέθανε το αγοράκι ηλικίας λίγο μεγαλύτερης του ενός έτους, το οποίο κατάπιε βενζίνη στη Νέα Αλικαρνασσό Ηρακλείου. Το παιδί μεταφέρθηκε εσπευσμένα στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Ηρακλείου (ΠΑΓΝΗ), όπου οι γιατροί έδωσαν μάχη για να το κρατήσουν στη ζωή, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες του neakriti.gr, χρειάστηκε να υποβληθεί σε καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ). Στη […]

Κ.Νοτοπούλου και Π.Τσαρούχας μαζί στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσ/νίκης (φωτο)
15.11.2026

Κ.Νοτοπούλου και Π.Τσαρούχας μαζί στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσ/νίκης (φωτο)

ΗΠΑ: Χώρισε και «αντικατέστησε» τον σύζυγό της με ένα… γουρούνι!
15.11.2026

ΗΠΑ: Χώρισε και «αντικατέστησε» τον σύζυγό της με ένα… γουρούνι!

Τρία σημάδια που αποκαλύπτουν τι πραγματικά αισθάνεται κάποιος για εσάς
14.11.2026

Τρία σημάδια που αποκαλύπτουν τι πραγματικά αισθάνεται κάποιος για εσάς

Η εξομολόγηση της Κέιτ Μίντλετον για την «μάχη» της με τον καρκίνο
11.11.2026

Η εξομολόγηση της Κέιτ Μίντλετον για την «μάχη» της με τον καρκίνο

Μπρούνο Τσιρίλο για την κόρη του: «Είναι η καψούρα μου και η ζωή μου» (βίντεο)
10.11.2026

Μπρούνο Τσιρίλο για την κόρη του: «Είναι η καψούρα μου και η ζωή μου» (βίντεο)

Ντάστιν Χόφμαν: «Τα είχα με παντρεμένη και ο δικός της με σημάδεψε με το όπλο»
10.11.2026

Ντάστιν Χόφμαν: «Τα είχα με παντρεμένη και ο δικός της με σημάδεψε με το όπλο»

Η γυναίκα που γέννησε εννέα παιδιά σε μία εγκυμοσύνη – Πώς τα κατάφερε;
09.11.2026

Η γυναίκα που γέννησε εννέα παιδιά σε μία εγκυμοσύνη – Πώς τα κατάφερε;

Ν.Σκαφίδα για τον Γ.Βαρδή: «Φτάσαμε κοντά στον χωρισμό» (βίντεο)
08.11.2026

Ν.Σκαφίδα για τον Γ.Βαρδή: «Φτάσαμε κοντά στον χωρισμό» (βίντεο)