Υγεία

Προσοχή: Αυτοί είναι οι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο για καρκίνο του προστάτη

Προσοχή: Αυτοί είναι οι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο για καρκίνο του προστάτη

Ο καρκίνος του προστάτη είναι ο πιο συχνός καρκίνος στους άνδρες, αλλά δεν είναι αναπόφευκτος. Υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εκδήλωσής τους. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνεται η παχυσαρκία, η συχνότητα της οποίας αυξάνεται διαρκώς.

Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, περισσότεροι από 365.000 μαθαίνουν κάθε χρόνο ότι πάσχουν από αυτόν. Επιπλέον, 77.000 χάνουν ετησίως τη ζωή τους εξαιτίας του, συνήθως έπειτα από πολυετή νόσο.

Ο αριθμός των κρουσμάτων και των θανάτων παρουσιάζει μεγάλη διακύμανση από χώρα σε χώρα. Στην Ελλάδα, η Επιτροπή υπολογίζει ότι διαγιγνώσκονται ετησίως περισσότεροι από 3.400 κρούσματα. Οι θάνατοι στη χώρα μας υπερβαίνουν τους 1.700.

Παρ’ όλα αυτά, ο καρκίνος του προστάτη είναι ένας από τους καρκίνους με τις καλύτερες προγνώσεις. Περισσότεροι από οκτώ στους δέκα πάσχοντες στην Ευρώπη (το 83%) ζουν από πέντε χρόνια και πάνω μετά τη διάγνωση.

Αν και κανείς δεν γνωρίζει την ακριβή αιτία του, η ιατρική έρευνα έχει αποκαλύψει αρκετούς παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εκδήλωσής του. «Τους παράγοντες αυτούς όλοι οι άνδρες πρέπει να τους γνωρίζουν, ώστε να αρχίζουν εγκαίρως τον απαιτούμενο προληπτικό έλεγχο», λέει ο χειρουργός-ουρολόγος δρ Ηρακλής Πούλιας, τ. πρόεδρος της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας. «Όπως όλοι οι καρκίνοι, έτσι και αυτός του προστάτη αντιμετωπίζεται με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα όταν γίνεται αντιληπτός νωρίς».

Από τους επιβεβαιωμένους παράγοντες κινδύνου οι πιο σημαντικοί είναι η ηλικία, η εθνικότητα, το οικογενειακό ιστορικό, ορισμένα γονίδια και το σωματικό βάρος. Ωστόσο υπάρχουν και άλλοι, μερικοί από τους οποίους είναι εντελώς απρόσμενοι, προσθέτει ο κ. Πούλιας.

Η ηλικία

Η ηλικία είναι ο ισχυρότερος παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη καρκίνου του προστάτη. Ο καρκίνος του προστάτη είναι σπάνιος στους άνδρες ηλικίας κάτω των 40 ετών. Συνήθως αρχίζει να αναπτύσσεται μετά τα 50 έτη, γι’ αυτό και συνιστάται τακτική μέτρηση του PSA στο αίμα και δακτυλική εξέταση προστάτη.

Ωστόσο, τα συμπτώματα συνήθως εκδηλώνονται μετά την ηλικία των 65 ετών. Στην πραγματικότητα, περισσότερο από το 80% των κρουσμάτων του εκδηλώνονται σε άνδρες που έχουν περάσει τα 65 τους χρόνια.

Φυλή και εθνικότητα

Η φυλή και η εθνικότητα επίσης αποτελούν επιβαρυντικούς παράγοντες. Για λόγους που παραμένουν άγνωστοι, ο καρκίνος του προστάτη αναπτύσσεται συχνότερα στους Αμερικανούς αφρικανικής καταγωγής και στους άνδρες της Καραϊβικής με την ίδια καταγωγή. Είναι όμως λιγότερο συχνός στους Ασιάτες και τους ισπανόφωνους.

Ο καρκίνος του προστάτη είναι επίσης πιο συχνός στη Βόρεια Αμερική, τη Βορειοδυτική Ευρώπη, την Αυστραλία και την Καραϊβική. Παρουσιάζει επίσης αυξητικές τάσεις στους Ασιάτες που ζουν σε αστικές περιοχές της Δύσης.

Οικογενειακό ιστορικό

Στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων, ο καρκίνος του προστάτη εμφανίζεται σε άνδρες χωρίς οικογενειακό ιστορικό της νόσου. Όταν όμως υπάρχει τέτοιο ιστορικό, ο κίνδυνος που διατρέχει ο άνδρας διπλασιάζεται.

Ωστόσο ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για τους άνδρες των οποίων αρρωσταίνει ο αδελφός, παρά ο πατέρας. Κινδυνεύουν επίσης περισσότερο να τον εκδηλώσουν οι άνδρες με πολλούς άρρενες συγγενείς (και από τους δύο γονείς)  που έπασχαν από τη νόσο.

Ο οικογενής καρκίνος του προστάτη, όπως αποκαλείται, υπολογίζεται ότι αντιπροσωπεύει το 20% των περιπτώσεων της νόσου. Η αιτία του πιστεύεται ότι είναι συνδυασμός κοινών γονιδίων και περιβαλλοντικών παραγόντων.

Κληρονομικότητα

Υπάρχει ένα 5% των περιπτώσεων όπου ο καρκίνος του προστάτη είναι κληρονομικός. Αυτό σημαίνει ότι ο άνδρας έχει κληρονομήσει συγκεκριμένες γενετικές μεταλλάξεις που τον θέτουν σε κίνδυνο.

Υπόνοιες για κληρονομικότητα στον καρκίνο του προστάτη εγείρονται κυρίως σε τρεις περιπτώσεις, κατά τον κ. Πούλια:

  • Όταν ένας άνδρας έχει τουλάχιστον τρεις συγγενείς πρώτου βαθμού (πατέρα, αδελφό ή/και γιο) ηλικίας άνω των 60 ετών με τη νόσο
  • Όταν ο καρκίνος του προστάτη ανιχνεύεται πριν από τα 55 έτη σε τουλάχιστον δύο στενούς συγγενείς από την ίδια πλευρά της οικογένειας. Στενοί συγγενείς είναι ο πατέρας, ο  αδελφός, ο γιος, ο παππούς, ο θείος, ο ανιψιός
  • Όταν ανιχνεύεται ο καρκίνος του προστάτη σε τρεις γενιές ανδρών, από την ίδια πλευρά της οικογένειας.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, όμως, εγείρονται υπόνοιες κληρονομικότητας όταν στην ίδια οικογένεια υπάρχουν κρούσματα από ορισμένες μορφές καρκίνου που «μοιράζονται» κοινά γονίδια:

  • Όταν υπάρχουν κρούσματα καρκίνου του μαστού, των ωοθηκών και του προστάτη, η αιτία μπορεί να είναι τα γονίδια BRCA1 και BRCA2.
  • Σε μία μια σπάνια, κληρονομική μορφή καρκίνου του παχέος εντέρου (σύνδρομο Lynch) προκαλείται καρκίνος και σε άλλα όργανα. Σε αυτά συμπεριλαμβάνεται ο προστάτης.

Στις περιπτώσεις κληρονομικότητας ο κίνδυνος να εκδηλωθεί καρκίνος του προστάτη αυξάνεται κατ’ αναλογία με τον αριθμό των στενών συγγενών που πάσχουν από αυτόν. Με ένα και μόνο συγγενή πρώτου βαθμού, π.χ., ο κίνδυνος διπλασιάζεται έως τριπλασιάζεται.

Η παχυσαρκία

Η παχυσαρκία επίσης φαίνεται πως συσχετίζεται με τον καρκίνο του προστάτη, αλλά με ιδιαίτερο τρόπο. Οι έως τώρα μελέτες δείχνουν ότι οι παχύσαρκοι άνδρες έχουν:

  • Λιγότερες πιθανότητες να αναπτύξουν χαμηλής κακοήθειας καρκίνο του προστάτη
  • Περισσότερες πιθανότητες να εκδηλώσουν επιθετικό καρκίνο του προστάτη
  • Περισσότερες πιθανότητες να διαγνωστούν με προχωρημένο καρκίνο του προστάτη (έχει δυσμενέστερη πρόγνωση)

Επιπλέον, «η ανάρρωση των παχύσαρκων ανδρών από την εγχείρηση αφαίρεσης του κακοήθους όγκου συχνά διαρκεί περισσότερο και είναι πιο δύσκολη. Μπορεί επίσης να διατρέχουν και αυξημένο κίνδυνο θανάτου από τη νόσο», συμπληρώνει ο κ. Πούλιας.

Διατροφή, κάπνισμα και χημικά

Ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να επηρεαστεί και από ορισμένους παράγοντες του τρόπου ζωής. Παραδείγματος χάριν, η φτωχή σε λαχανικά διατροφή έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο επιθετικού καρκίνου του προστάτη. Το ίδιο και η υπερβολική κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων.

Αντίστοιχα, το κάπνισμα μπορεί να αποτελεί συμβάλλοντα παράγοντα στον επιθετικό καρκίνο του προστάτη, ενώ η έκθεση σε τοξικά χημικά στην εργασία επίσης αυξάνει τον κίνδυνο αυτό.

Μελέτες, π.χ., έχουν δείξει ότι οι πυροσβέστες εκτίθενται σε τέτοιου είδους τοξικά χημικά, τα οποία αποτελούν μίγμα καπνού, τοξικών αερίων και ενώσεων που σχηματίζονται λόγω των υψηλών θερμοκρασιών. Ο κίνδυνος αυτός είναι ιδιαιτέρως υψηλός όταν δεν φορούν αναπνευστικές συσκευές, ενόσω μάχονται με τις φλόγες.

Το ύψος

Ο καρκίνος του προστάτη μπορεί επίσης να επηρεάζεται από το ύψος, αλλά με εντελώς διαφορετικό τρόπο απ’ ό,τι από τους άλλους παράγοντες.

«Μελέτες έχουν δείξει πως όσο αυξάνεται το ύψος του άνδρα, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες επιθετικού καρκίνου του προστάτη», εξηγεί ο κ. Πούλιας. «Φυσικά δεν ευθύνεται το ύψος καθαυτό για τον συγκεκριμένο κίνδυνο, αλλά οι παράγοντες που καθορίζουν το ύψος μας».

Στους παράγοντες που καθορίζουν το ύψος συμπεριλαμβάνονται:

  • Γονίδια
  • Το επίπεδο της έκθεσης σε ορμόνες στη διάρκεια της εμβρυϊκής ζωής
  • Η διατροφή κατά την παιδική ηλικία

«Το ερώτημα που προσπαθούν τώρα να απαντήσουν οι επιστήμονες είναι ποιος από αυτούς τους παράγοντες σχετίζεται και με τον καρκίνο του προστάτη», εξηγεί ο κ. Πούλιας.

Τι πρέπει να κάνουν οι άνδρες

Τι σημαίνουν πρακτικά όλ’ αυτά για τους άνδρες; «Υπάρχουν παράγοντες κινδύνου που μπορούμε να επηρεάσουμε και άλλοι που βρίσκονται πέρα από τις δυνατότητές μας», απαντά ο κ. Πούλιας. «Για την ηλικία, την καταγωγή, την οικογένεια ή το ύψος μας, π.χ., δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι». Επομένως αυτό που μένει είναι να προσπαθούν οι άνδρες:

  • Να διατηρούν φυσιολογικό το σωματικό βάρος τους
  • Να τρέφονται υγιεινά
  • Να αποφεύγουν την έκθεση στον καπνό των τσιγάρων ή σε χημικά
  • Να κάνουν τακτικό τσεκ απ μετά τα 50 έτη (ή μετά τα 40, αν έχουν οικογενειακό ιστορικό).

«Ο ουρολόγος ιατρός θα τους κατευθύνει για το πόσο συχνά πρέπει να εξετάζονται», καταλήγει ο κ. Πούλιας.
 

Υγεία

20.11.2026

Έχετε μικρή τρύπα μπροστά από το αυτί που υπάρχει από τη γέννηση; – Τι είναι

Ένα μικροσκοπικό άνοιγμα στο δέρμα, ακριβώς μπροστά από το πάνω μέρος του αυτιού, μπορεί να θυμίζει σημάδι από παλιό σκουλαρίκι ή ένα μικρό λακκάκι. Στην πραγματικότητα, ενδέχεται να πρόκειται για προωτιαίο συρίγγιο, μια συγγενή ανατομική ιδιαιτερότητα που συνήθως είναι ακίνδυνη, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει μόλυνση. Τι είναι και πώς δημιουργείται Το προωτιαίο […]

19.11.2026

Υπνική παράλυση: Η τρομακτική διαταραχή ύπνου όπου το άτομο δεν μπορεί να κινηθεί

Σχετίζεται με τον ύπνο REM, τη φάση των ονείρων, κατά την οποία το σώμα είναι φυσιολογικά «ακινητοποιημένο»

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!
19.11.2026

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες
19.11.2026

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα
19.11.2026

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές
19.11.2026

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα
18.11.2026

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι
18.11.2026

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη
18.11.2026

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη

Dr Ryan Cole για εμβόλια κατά Covid-19: «Προκαλούν όλα τα είδη καρκίνων»!
18.11.2026

Dr Ryan Cole για εμβόλια κατά Covid-19: «Προκαλούν όλα τα είδη καρκίνων»!

Δημοφιλή

Υγεία
1

Αυτό είναι το θαυματουργό έλαιο που προστατεύει από το Αλτχάιμερ

Φάρμακα
2

Ανατροπή δεδομένων στα εμβόλια mRNA: Οι εμβολιασμένοι πεθαίνουν πλέον στις ΗΠΑ από COVID-19

Υγεία
3

Το τρόφιμο που θωρακίζει «αθόρυβα» τα οστά σε κάθε ηλικία… δεν είναι το γάλα!

Kαρδιά
4

Ποιοι είναι οι φυσιολογικοί καρδιακοί παλμοί και ποια τα επικίνδυνα όρια – Πότε πρέπει να ανησυχήσετε

Περισσότερα

20.11.2026

Έχετε μικρή τρύπα μπροστά από το αυτί που υπάρχει από τη γέννηση; – Τι είναι

Ένα μικροσκοπικό άνοιγμα στο δέρμα, ακριβώς μπροστά από το πάνω μέρος του αυτιού, μπορεί να θυμίζει σημάδι από παλιό σκουλαρίκι ή ένα μικρό λακκάκι. Στην πραγματικότητα, ενδέχεται να πρόκειται για προωτιαίο συρίγγιο, μια συγγενή ανατομική ιδιαιτερότητα που συνήθως είναι ακίνδυνη, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει μόλυνση. Τι είναι και πώς δημιουργείται Το προωτιαίο […]

20.11.2026

Μπορεί μια σχέση να επιβιώσει χωρίς καθόλου ερωτική συνεύρεση;

Για αρκετούς ανθρώπους, το σεξ αποτελεί βασικό στοιχείο μιας ερωτικής σχέσης. Για άλλους, όμως, η συντροφικότητα, η συναισθηματική σύνδεση και η καθημερινή οικειότητα έχουν μεγαλύτερη σημασία. Μπορεί λοιπόν ένα ζευγάρι να παραμείνει μαζί για χρόνια χωρίς καθόλου σεξ ή η έλλειψή του οδηγεί αναπόφευκτα σε απομάκρυνση; Οι ειδικοί στις ανθρώπινες σχέσεις επισημαίνουν ότι η απουσία […]

C.Stodden: Παντρεύτηκε στα 16 της με 51χρονο ηθοποιό – «Μύριζε περίεργα»
19.11.2026

C.Stodden: Παντρεύτηκε στα 16 της με 51χρονο ηθοποιό – «Μύριζε περίεργα»

Ουρικό οξύ: Τι να τρώτε και ποιες τροφές χρειάζεται να περιορίσετε
19.11.2026

Ουρικό οξύ: Τι να τρώτε και ποιες τροφές χρειάζεται να περιορίσετε

Υπνική παράλυση: Η τρομακτική διαταραχή ύπνου όπου το άτομο δεν μπορεί να κινηθεί
19.11.2026

Υπνική παράλυση: Η τρομακτική διαταραχή ύπνου όπου το άτομο δεν μπορεί να κινηθεί

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!
19.11.2026

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες
19.11.2026

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα
19.11.2026

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα

Πόσο συχνά είναι φυσιολογικό να συνευρίσκονται ερωτικά τα ζευγάρια;
19.11.2026

Πόσο συχνά είναι φυσιολογικό να συνευρίσκονται ερωτικά τα ζευγάρια;

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές
19.11.2026

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές