Υγεία

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Μια μελέτη στο περιοδικό Neurology, βασισμένη στην ανάλυση εγκεφάλων από 294 νεκροψίες, δείχνει ότι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες θα μπορούσαν να αμβλύνουν τις επιπτώσεις της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.

Η μελέτη παρακολούθησε εκατοντάδες άτομα επί 15 χρόνια. Πολλές προηγούμενες μελέτες έχουν μια δείξει ότι οι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες συνδέονται με την πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, αλλά η σχέση αυτή δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητή.

Μια υπόθεση είναι ότι η γνωστική δραστηριότητα καθυστερεί τις αρνητικές συνέπειες των βλαβών του εγκεφάλου – φυσικές ανωμαλίες – που έρχονται με την ηλικία, μετά από τραύμα ή ασθένεια.
 
Οι ερευνητές της μελέτης ακολούθησαν 1.651 ηλικιωμένους συμμετέχοντες για 15 χρόνια, αρχής γενομένης το 1997. Κάθε συμμετέχων έλαβε μια ερωτηματολόγιο για τη γνωστική δραστηριότητας τους, απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με δραστηριότητες όπως η ανάγνωση, επισκέψεις σε βιβλιοθήκες ή συγγραφή γραμμάτων. Οι συμμετέχοντες έκαναν επίσης 19 διαφορετικές γνωστικές δοκιμασίες κάθε χρόνο της μελέτης και εξεταζόντουσαν τακτικά για νευρολογικές νόσους.
 
Μέχρι το 2012, 294 από τους συμμετέχοντες είχαν πεθάνει και ο εγκέφαλος αυτών είχε εξεταστεί με νεκροψία κοιτάζοντας για εγκεφαλικές βλάβες που συνήθως συνδέονται με την άνοια. Η ομάδα αυτή, με μακρά και καλά τεκμηριωμένη γνωστική ιστορία, επέτρεψε στους ερευνητές να αναλύσουν και να κατανοήσουν καλύτερα τη σχέση μεταξύ της γνωστικής δραστηριότητας, των εγκεφαλικών βλαβών και της γνωστικής επίδοσης.
 
Οι εγκεφαλικές νεκροψίες αποκαλύπτουν σημαντικές βλάβες στους εγκεφάλους.

Από τους 294 συμμετέχοντες, των οποίων οι εγκέφαλοι εξετάσθηκαν στη νεκροψία, 102 είχαν άνοια και περισσότεροι από το ένα τρίτο είχαν εγκεφαλικές ανωμαλίες ποικίλης σοβαρότητας, συμπεριλαμβανομένου του B-αμυλοειδή και των tau tangles που συχνά συνδέονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
 
Χρησιμοποιώντας ένα στατιστικό μοντέλο για τον έλεγχο των διαφοροποιήσεων ως προς την ηλικία, το φύλο, τη εκπαίδευση, και τις εγκεφαλικές ανωμαλίες, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότιη πρώιμη (σε νεαρή ηλικία) και όψιμη (σε μεγαλύτερες ηλικίες) γνωστική δραστηριότητα συσχετίζεται με πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, όπως μετρήθηκαν από την απόδοση στον ετήσιο έλεγχο από τα 19 γνωστικά τεστ.

Και αυτό ίσχυε ακόμα και σε ομάδες ατόμων με κοινά βλάβες του εγκεφάλου, γεγονός που υποδηλώνει ότι η συχνή γνωστική δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.
 
Η εξάσκηση του μυαλό μάλλον βοηθά στην «οικοδόμηση» γνωστικών εφεδρειών.
Αυτή μελέτη (του 2013) υποστηρίζει τη θεωρία της γνωστικής εφεδρείας, ή την ιδέα ότι η ενίσχυση του εγκεφάλου καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση των βλαβών αργότερα. Σύμφωνα με αυτή την ιδέα, ένα αρκετά ισχυρό νευρικό σύστημα μπορεί να «επανα-καλωδιωθεί» από μόνο του στην εμφάνιση βλαβών του εγκεφάλου, στηριζόμενο σε «πίσω πόρτες» και «παρακάμψεις» για να διατηρήσει τη λειτουργία του εγκεφάλου.
 
Αθανάσιος Μπούκαλης, Νευροχειρουργός
 

Υγεία

22.11.2026

Υπνικοί σπασμοί: Γιατί τινάζεται ξαφνικά το σώμα λίγο πριν αποκοιμηθούμε

Οι υπνικοί σπασμοί είναι οι ξαφνικές, ακούσιες μυϊκές συσπάσεις που μπορεί να αισθανθεί κάποιος τη στιγμή που περνά από την κατάσταση της εγρήγορσης στον ύπνο. Συχνά συνοδεύονται από την έντονη αίσθηση ότι πέφτει στο κενό, με αποτέλεσμα να ξυπνά απότομα, ακόμη και αν είχε αρχίσει να αποκοιμιέται. Πρόκειται για ένα αρκετά συνηθισμένο φαινόμενο, το οποίο […]

22.11.2026

Υπνική άπνοια: Τα έξι σημάδια που μπορεί να εμφανίζονται μέσα στην ημέρα

Η υπνική άπνοια μπορεί να εκδηλωθεί με έξι χαρακτηριστικά σημάδια, τα οποία δεν περιορίζονται μόνο στις ώρες του ύπνου, αλλά επηρεάζουν και την καθημερινότητα. Το δυνατό ροχαλητό, η υπνηλία, η επίμονη κόπωση και οι πρωινοί πονοκέφαλοι είναι μερικά από τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούνται. Πρόκειται για μια διαταραχή κατά την οποία η αναπνοή […]

Οι κίνδυνοι για την υγεία από τη χρήση γρατζουνισμένων τηγανιών
22.11.2026

Οι κίνδυνοι για την υγεία από τη χρήση γρατζουνισμένων τηγανιών

Η άσκηση που μπορεί να σας χαρίσει πιο ξεκούραστες νύχτες
22.11.2026

Η άσκηση που μπορεί να σας χαρίσει πιο ξεκούραστες νύχτες

Mounjaro και Ozempic: Οι τροφές που μπορεί να εντείνουν τις παρενέργειες
22.11.2026

Mounjaro και Ozempic: Οι τροφές που μπορεί να εντείνουν τις παρενέργειες

Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη: Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές
21.11.2026

Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη: Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές

Φοβάστε τα εμβόλια; Οδηγός σε γιατρούς για το πώς θα σας «πείσουν»!
21.11.2026

Φοβάστε τα εμβόλια; Οδηγός σε γιατρούς για το πώς θα σας «πείσουν»!

Έχετε μικρή τρύπα μπροστά από το αυτί που υπάρχει από τη γέννηση; – Τι είναι
20.11.2026

Έχετε μικρή τρύπα μπροστά από το αυτί που υπάρχει από τη γέννηση; – Τι είναι

Υπνική παράλυση: Η τρομακτική διαταραχή ύπνου όπου το άτομο δεν μπορεί να κινηθεί
19.11.2026

Υπνική παράλυση: Η τρομακτική διαταραχή ύπνου όπου το άτομο δεν μπορεί να κινηθεί

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!
19.11.2026

ΕΜΑ-FDA για εμβόλια Pfizer-Moderna κατά Covid: «Παράγουν επικίνδυνα συμπτώματα»!

Δημοφιλή

Υγεία
1

Αυτό είναι το θαυματουργό έλαιο που προστατεύει από το Αλτχάιμερ

Φάρμακα
2

Ανατροπή δεδομένων στα εμβόλια mRNA: Οι εμβολιασμένοι πεθαίνουν πλέον στις ΗΠΑ από COVID-19

Υγεία
3

Το τρόφιμο που θωρακίζει «αθόρυβα» τα οστά σε κάθε ηλικία… δεν είναι το γάλα!

Kαρδιά
4

Ποιοι είναι οι φυσιολογικοί καρδιακοί παλμοί και ποια τα επικίνδυνα όρια – Πότε πρέπει να ανησυχήσετε

Περισσότερα

22.11.2026

Υπνικοί σπασμοί: Γιατί τινάζεται ξαφνικά το σώμα λίγο πριν αποκοιμηθούμε

Οι υπνικοί σπασμοί είναι οι ξαφνικές, ακούσιες μυϊκές συσπάσεις που μπορεί να αισθανθεί κάποιος τη στιγμή που περνά από την κατάσταση της εγρήγορσης στον ύπνο. Συχνά συνοδεύονται από την έντονη αίσθηση ότι πέφτει στο κενό, με αποτέλεσμα να ξυπνά απότομα, ακόμη και αν είχε αρχίσει να αποκοιμιέται. Πρόκειται για ένα αρκετά συνηθισμένο φαινόμενο, το οποίο […]

22.11.2026

Υπνική άπνοια: Τα έξι σημάδια που μπορεί να εμφανίζονται μέσα στην ημέρα

Η υπνική άπνοια μπορεί να εκδηλωθεί με έξι χαρακτηριστικά σημάδια, τα οποία δεν περιορίζονται μόνο στις ώρες του ύπνου, αλλά επηρεάζουν και την καθημερινότητα. Το δυνατό ροχαλητό, η υπνηλία, η επίμονη κόπωση και οι πρωινοί πονοκέφαλοι είναι μερικά από τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούνται. Πρόκειται για μια διαταραχή κατά την οποία η αναπνοή […]

Οι κίνδυνοι για την υγεία από τη χρήση γρατζουνισμένων τηγανιών
22.11.2026

Οι κίνδυνοι για την υγεία από τη χρήση γρατζουνισμένων τηγανιών

Η άσκηση που μπορεί να σας χαρίσει πιο ξεκούραστες νύχτες
22.11.2026

Η άσκηση που μπορεί να σας χαρίσει πιο ξεκούραστες νύχτες

Mounjaro και Ozempic: Οι τροφές που μπορεί να εντείνουν τις παρενέργειες
22.11.2026

Mounjaro και Ozempic: Οι τροφές που μπορεί να εντείνουν τις παρενέργειες

Συγκλονίζει η Κέιτ Μίντλετον
21.11.2026

Συγκλονίζει η Κέιτ Μίντλετον

Άννα Βίσση και Σοφία Καρβέλα μαζί στη Νέα Υόρκη (φωτο)
21.11.2026

Άννα Βίσση και Σοφία Καρβέλα μαζί στη Νέα Υόρκη (φωτο)

Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη: Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές
21.11.2026

Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη: Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές

Η Ινδία έκοψε το κρέας και το βούτυρο  και έγινε η… «πρωτεύουσα του διαβήτη»
21.11.2026

Η Ινδία έκοψε το κρέας και το βούτυρο και έγινε η… «πρωτεύουσα του διαβήτη»

Φοβάστε τα εμβόλια; Οδηγός σε γιατρούς για το πώς θα σας «πείσουν»!
21.11.2026

Φοβάστε τα εμβόλια; Οδηγός σε γιατρούς για το πώς θα σας «πείσουν»!