Υγεία

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Μια μελέτη στο περιοδικό Neurology, βασισμένη στην ανάλυση εγκεφάλων από 294 νεκροψίες, δείχνει ότι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες θα μπορούσαν να αμβλύνουν τις επιπτώσεις της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.

Η μελέτη παρακολούθησε εκατοντάδες άτομα επί 15 χρόνια. Πολλές προηγούμενες μελέτες έχουν μια δείξει ότι οι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες συνδέονται με την πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, αλλά η σχέση αυτή δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητή.

Μια υπόθεση είναι ότι η γνωστική δραστηριότητα καθυστερεί τις αρνητικές συνέπειες των βλαβών του εγκεφάλου – φυσικές ανωμαλίες – που έρχονται με την ηλικία, μετά από τραύμα ή ασθένεια.
 
Οι ερευνητές της μελέτης ακολούθησαν 1.651 ηλικιωμένους συμμετέχοντες για 15 χρόνια, αρχής γενομένης το 1997. Κάθε συμμετέχων έλαβε μια ερωτηματολόγιο για τη γνωστική δραστηριότητας τους, απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με δραστηριότητες όπως η ανάγνωση, επισκέψεις σε βιβλιοθήκες ή συγγραφή γραμμάτων. Οι συμμετέχοντες έκαναν επίσης 19 διαφορετικές γνωστικές δοκιμασίες κάθε χρόνο της μελέτης και εξεταζόντουσαν τακτικά για νευρολογικές νόσους.
 
Μέχρι το 2012, 294 από τους συμμετέχοντες είχαν πεθάνει και ο εγκέφαλος αυτών είχε εξεταστεί με νεκροψία κοιτάζοντας για εγκεφαλικές βλάβες που συνήθως συνδέονται με την άνοια. Η ομάδα αυτή, με μακρά και καλά τεκμηριωμένη γνωστική ιστορία, επέτρεψε στους ερευνητές να αναλύσουν και να κατανοήσουν καλύτερα τη σχέση μεταξύ της γνωστικής δραστηριότητας, των εγκεφαλικών βλαβών και της γνωστικής επίδοσης.
 
Οι εγκεφαλικές νεκροψίες αποκαλύπτουν σημαντικές βλάβες στους εγκεφάλους.

Από τους 294 συμμετέχοντες, των οποίων οι εγκέφαλοι εξετάσθηκαν στη νεκροψία, 102 είχαν άνοια και περισσότεροι από το ένα τρίτο είχαν εγκεφαλικές ανωμαλίες ποικίλης σοβαρότητας, συμπεριλαμβανομένου του B-αμυλοειδή και των tau tangles που συχνά συνδέονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
 
Χρησιμοποιώντας ένα στατιστικό μοντέλο για τον έλεγχο των διαφοροποιήσεων ως προς την ηλικία, το φύλο, τη εκπαίδευση, και τις εγκεφαλικές ανωμαλίες, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότιη πρώιμη (σε νεαρή ηλικία) και όψιμη (σε μεγαλύτερες ηλικίες) γνωστική δραστηριότητα συσχετίζεται με πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, όπως μετρήθηκαν από την απόδοση στον ετήσιο έλεγχο από τα 19 γνωστικά τεστ.

Και αυτό ίσχυε ακόμα και σε ομάδες ατόμων με κοινά βλάβες του εγκεφάλου, γεγονός που υποδηλώνει ότι η συχνή γνωστική δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.
 
Η εξάσκηση του μυαλό μάλλον βοηθά στην «οικοδόμηση» γνωστικών εφεδρειών.
Αυτή μελέτη (του 2013) υποστηρίζει τη θεωρία της γνωστικής εφεδρείας, ή την ιδέα ότι η ενίσχυση του εγκεφάλου καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση των βλαβών αργότερα. Σύμφωνα με αυτή την ιδέα, ένα αρκετά ισχυρό νευρικό σύστημα μπορεί να «επανα-καλωδιωθεί» από μόνο του στην εμφάνιση βλαβών του εγκεφάλου, στηριζόμενο σε «πίσω πόρτες» και «παρακάμψεις» για να διατηρήσει τη λειτουργία του εγκεφάλου.
 
Αθανάσιος Μπούκαλης, Νευροχειρουργός
 

Υγεία

17.11.2026

Καρκίνος οισοφάγου: Το νέο τεστ που εντοπίζει έγκαιρα επικίνδυνες αλλοιώσεις

Ένα νέο τεστ διάρκειας μόλις επτά λεπτών, το οποίο μπορεί να συμβάλει στον έγκαιρο εντοπισμό κυτταρικών αλλοιώσεων που συνδέονται με τον καρκίνο του οισοφάγου, εξετάζεται για ευρύτερη εφαρμογή στη Βρετανία. Η μέθοδος βασίζεται σε μια ειδική κάψουλα, η οποία καταπίνεται από τον εξεταζόμενο και, αφού φτάσει στο στομάχι, διαλύεται απελευθερώνοντας ένα μικρό σφουγγάρι. Αυτό συνδέεται […]

16.11.2026

Δείτε τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου

Μια σημαντική διαδικασία φαίνεται να βρίσκεται σε εξέλιξη στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου, καθώς η κίνηση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού συγχρονίζεται με την ηλεκτρική δραστηριότητα των νευρώνων. Ερευνητές από το Κέντρο Επιστήμης του Εγκεφάλου RIKEN στην Ιαπωνία διαπίστωσαν ότι οι μεταβολές στη ροή του εγκεφαλονωτιαίου υγρού συνδέονται στενά με τα εγκεφαλικά κύματα που […]

Γιατί τα αυτιά μας μεγαλώνουν όσο μεγαλώνουμε: Τι συμβαίνει στο σώμα μας
16.11.2026

Γιατί τα αυτιά μας μεγαλώνουν όσο μεγαλώνουμε: Τι συμβαίνει στο σώμα μας

Νύχια: Πέντε αλλαγές που μπορεί να προειδοποιούν για προβλήματα υγείας
16.11.2026

Νύχια: Πέντε αλλαγές που μπορεί να προειδοποιούν για προβλήματα υγείας

Τα 3 ακριβότερα φάρμακα στον κόσμο – Κοστίζουν έως 4,25 εκατ. δολάρια
16.11.2026

Τα 3 ακριβότερα φάρμακα στον κόσμο – Κοστίζουν έως 4,25 εκατ. δολάρια

Δείτε γιατί δεν πρέπει να μπαίνουμε με τα παπούτσια στο σπίτι
08.11.2026

Δείτε γιατί δεν πρέπει να μπαίνουμε με τα παπούτσια στο σπίτι

Ενεργειακά ποτά: 11 φορές περισσότερες αναφορές για καρδιακή ανακοπή
06.11.2026

Ενεργειακά ποτά: 11 φορές περισσότερες αναφορές για καρδιακή ανακοπή

Αυτοί είναι οι μέθοδοι για να υπολογίσετε το σωματικό λίπος στο σπίτι
05.11.2026

Αυτοί είναι οι μέθοδοι για να υπολογίσετε το σωματικό λίπος στο σπίτι

Ντε Μιγκέλ: Τι είναι η διάσειση καρδιάς από την οποία πέθανε ο ποδοσφαιριστής
05.11.2026

Ντε Μιγκέλ: Τι είναι η διάσειση καρδιάς από την οποία πέθανε ο ποδοσφαιριστής

Ξηροστομία: Πότε η συνεχής αίσθηση δίψας μπορεί να κρύβει πρόβλημα υγείας
05.11.2026

Ξηροστομία: Πότε η συνεχής αίσθηση δίψας μπορεί να κρύβει πρόβλημα υγείας

Δημοφιλή

Υγεία
1

Αυτό είναι το θαυματουργό έλαιο που προστατεύει από το Αλτχάιμερ

Φάρμακα
2

Ανατροπή δεδομένων στα εμβόλια mRNA: Οι εμβολιασμένοι πεθαίνουν πλέον στις ΗΠΑ από COVID-19

Υγεία
3

Το τρόφιμο που θωρακίζει «αθόρυβα» τα οστά σε κάθε ηλικία… δεν είναι το γάλα!

Kαρδιά
4

Ποιοι είναι οι φυσιολογικοί καρδιακοί παλμοί και ποια τα επικίνδυνα όρια – Πότε πρέπει να ανησυχήσετε

Περισσότερα

17.11.2026

Ozempic ή Mounjaro: To ενέσιμο φάρμακο που οδηγεί σε μεγαλύτερη απώλεια βάρους

Το Mounjaro φαίνεται να έχει το προβάδισμα στη μάχη κατά των περιττών κιλών, καθώς τα αποτελέσματα κλινικών μελετών δείχνουν ότι μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη απώλεια σωματικού βάρους σε σύγκριση με τη σεμαγλουτίδη, τη δραστική ουσία του Ozempic. Τα δύο ενέσιμα φάρμακα έχουν βρεθεί στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος λόγω της επίδρασής τους στην όρεξη, στον […]

17.11.2026

Καρκίνος οισοφάγου: Το νέο τεστ που εντοπίζει έγκαιρα επικίνδυνες αλλοιώσεις

Ένα νέο τεστ διάρκειας μόλις επτά λεπτών, το οποίο μπορεί να συμβάλει στον έγκαιρο εντοπισμό κυτταρικών αλλοιώσεων που συνδέονται με τον καρκίνο του οισοφάγου, εξετάζεται για ευρύτερη εφαρμογή στη Βρετανία. Η μέθοδος βασίζεται σε μια ειδική κάψουλα, η οποία καταπίνεται από τον εξεταζόμενο και, αφού φτάσει στο στομάχι, διαλύεται απελευθερώνοντας ένα μικρό σφουγγάρι. Αυτό συνδέεται […]

Δείτε τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου
16.11.2026

Δείτε τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου

Γιατί τα αυτιά μας μεγαλώνουν όσο μεγαλώνουμε: Τι συμβαίνει στο σώμα μας
16.11.2026

Γιατί τα αυτιά μας μεγαλώνουν όσο μεγαλώνουμε: Τι συμβαίνει στο σώμα μας

Νύχια: Πέντε αλλαγές που μπορεί να προειδοποιούν για προβλήματα υγείας
16.11.2026

Νύχια: Πέντε αλλαγές που μπορεί να προειδοποιούν για προβλήματα υγείας

Τα 3 ακριβότερα φάρμακα στον κόσμο – Κοστίζουν έως 4,25 εκατ. δολάρια
16.11.2026

Τα 3 ακριβότερα φάρμακα στον κόσμο – Κοστίζουν έως 4,25 εκατ. δολάρια

Πέθανε το αγοράκι στην Κρήτη που κατάπιε μεγάλη ποσότητα βενζίνης (upd)
16.11.2026

Πέθανε το αγοράκι στην Κρήτη που κατάπιε μεγάλη ποσότητα βενζίνης (upd)

Κ.Νοτοπούλου και Π.Τσαρούχας μαζί στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσ/νίκης (φωτο)
15.11.2026

Κ.Νοτοπούλου και Π.Τσαρούχας μαζί στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσ/νίκης (φωτο)

ΗΠΑ: Χώρισε και «αντικατέστησε» τον σύζυγό της με ένα… γουρούνι!
15.11.2026

ΗΠΑ: Χώρισε και «αντικατέστησε» τον σύζυγό της με ένα… γουρούνι!

Τρία σημάδια που αποκαλύπτουν τι πραγματικά αισθάνεται κάποιος για εσάς
14.11.2026

Τρία σημάδια που αποκαλύπτουν τι πραγματικά αισθάνεται κάποιος για εσάς