Υγεία

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Πώς το διάβασμα μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο;

Μια μελέτη στο περιοδικό Neurology, βασισμένη στην ανάλυση εγκεφάλων από 294 νεκροψίες, δείχνει ότι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες θα μπορούσαν να αμβλύνουν τις επιπτώσεις της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.

Η μελέτη παρακολούθησε εκατοντάδες άτομα επί 15 χρόνια. Πολλές προηγούμενες μελέτες έχουν μια δείξει ότι οι γνωστικά ενισχυτικές δραστηριότητες συνδέονται με την πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, αλλά η σχέση αυτή δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητή.

Μια υπόθεση είναι ότι η γνωστική δραστηριότητα καθυστερεί τις αρνητικές συνέπειες των βλαβών του εγκεφάλου – φυσικές ανωμαλίες – που έρχονται με την ηλικία, μετά από τραύμα ή ασθένεια.
 
Οι ερευνητές της μελέτης ακολούθησαν 1.651 ηλικιωμένους συμμετέχοντες για 15 χρόνια, αρχής γενομένης το 1997. Κάθε συμμετέχων έλαβε μια ερωτηματολόγιο για τη γνωστική δραστηριότητας τους, απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με δραστηριότητες όπως η ανάγνωση, επισκέψεις σε βιβλιοθήκες ή συγγραφή γραμμάτων. Οι συμμετέχοντες έκαναν επίσης 19 διαφορετικές γνωστικές δοκιμασίες κάθε χρόνο της μελέτης και εξεταζόντουσαν τακτικά για νευρολογικές νόσους.
 
Μέχρι το 2012, 294 από τους συμμετέχοντες είχαν πεθάνει και ο εγκέφαλος αυτών είχε εξεταστεί με νεκροψία κοιτάζοντας για εγκεφαλικές βλάβες που συνήθως συνδέονται με την άνοια. Η ομάδα αυτή, με μακρά και καλά τεκμηριωμένη γνωστική ιστορία, επέτρεψε στους ερευνητές να αναλύσουν και να κατανοήσουν καλύτερα τη σχέση μεταξύ της γνωστικής δραστηριότητας, των εγκεφαλικών βλαβών και της γνωστικής επίδοσης.
 
Οι εγκεφαλικές νεκροψίες αποκαλύπτουν σημαντικές βλάβες στους εγκεφάλους.

Από τους 294 συμμετέχοντες, των οποίων οι εγκέφαλοι εξετάσθηκαν στη νεκροψία, 102 είχαν άνοια και περισσότεροι από το ένα τρίτο είχαν εγκεφαλικές ανωμαλίες ποικίλης σοβαρότητας, συμπεριλαμβανομένου του B-αμυλοειδή και των tau tangles που συχνά συνδέονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
 
Χρησιμοποιώντας ένα στατιστικό μοντέλο για τον έλεγχο των διαφοροποιήσεων ως προς την ηλικία, το φύλο, τη εκπαίδευση, και τις εγκεφαλικές ανωμαλίες, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότιη πρώιμη (σε νεαρή ηλικία) και όψιμη (σε μεγαλύτερες ηλικίες) γνωστική δραστηριότητα συσχετίζεται με πιο αργή εξασθένηση των γνωστικών λειτουργιών, όπως μετρήθηκαν από την απόδοση στον ετήσιο έλεγχο από τα 19 γνωστικά τεστ.

Και αυτό ίσχυε ακόμα και σε ομάδες ατόμων με κοινά βλάβες του εγκεφάλου, γεγονός που υποδηλώνει ότι η συχνή γνωστική δραστηριότητα μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση της φυσικής φθοράς του εγκεφάλου.
 
Η εξάσκηση του μυαλό μάλλον βοηθά στην «οικοδόμηση» γνωστικών εφεδρειών.
Αυτή μελέτη (του 2013) υποστηρίζει τη θεωρία της γνωστικής εφεδρείας, ή την ιδέα ότι η ενίσχυση του εγκεφάλου καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μπορεί να βοηθήσει στην αντιστάθμιση των βλαβών αργότερα. Σύμφωνα με αυτή την ιδέα, ένα αρκετά ισχυρό νευρικό σύστημα μπορεί να «επανα-καλωδιωθεί» από μόνο του στην εμφάνιση βλαβών του εγκεφάλου, στηριζόμενο σε «πίσω πόρτες» και «παρακάμψεις» για να διατηρήσει τη λειτουργία του εγκεφάλου.
 
Αθανάσιος Μπούκαλης, Νευροχειρουργός
 

Υγεία

19.11.2026

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες

Το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, τα καρδιαγγειακά προβλήματα και η μεγαλύτερη έκθεση σε επικίνδυνες συμπεριφορές αποτελούν ορισμένους από τους παράγοντες που εξηγούν γιατί οι άνδρες εξακολουθούν να ζουν λιγότερα χρόνια από τις γυναίκες. Τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ανδρών, η οποία τιμάται σήμερα, 19 Νοεμβρίου, καταγράφουν σημαντικές αποκλίσεις στη […]

19.11.2026

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα

Ένα καινοτόμο οδοντικό νήμα που θα μπορούσε να προσφέρει πληροφορίες τόσο για τα επίπεδα γλυκόζης και ουρικού οξέος όσο και για την κατάσταση της στοματικής υγείας ανέπτυξαν επιστήμονες στο Χονγκ Κονγκ. Η πειραματική συσκευή μοιάζει με ένα συνηθισμένο οδοντικό νήμα, ωστόσο διαθέτει ενσωματωμένους αισθητήρες που συλλέγουν και αναλύουν ελάχιστες ποσότητες υγρού από τα σημεία όπου […]

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές
19.11.2026

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα
18.11.2026

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι
18.11.2026

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη
18.11.2026

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη

Dr Ryan Cole για εμβόλια κατά Covid-19: «Προκαλούν όλα τα είδη καρκίνων»!
18.11.2026

Dr Ryan Cole για εμβόλια κατά Covid-19: «Προκαλούν όλα τα είδη καρκίνων»!

Νοροϊός: Γιατί το αντισηπτικό δεν αρκεί για να προστατευτείτε
17.11.2026

Νοροϊός: Γιατί το αντισηπτικό δεν αρκεί για να προστατευτείτε

Καρκίνος οισοφάγου: Το νέο τεστ που εντοπίζει έγκαιρα επικίνδυνες αλλοιώσεις
17.11.2026

Καρκίνος οισοφάγου: Το νέο τεστ που εντοπίζει έγκαιρα επικίνδυνες αλλοιώσεις

Δείτε τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου
16.11.2026

Δείτε τι συμβαίνει στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του βαθύ ύπνου

Δημοφιλή

Υγεία
1

Αυτό είναι το θαυματουργό έλαιο που προστατεύει από το Αλτχάιμερ

Φάρμακα
2

Ανατροπή δεδομένων στα εμβόλια mRNA: Οι εμβολιασμένοι πεθαίνουν πλέον στις ΗΠΑ από COVID-19

Υγεία
3

Το τρόφιμο που θωρακίζει «αθόρυβα» τα οστά σε κάθε ηλικία… δεν είναι το γάλα!

Kαρδιά
4

Ποιοι είναι οι φυσιολογικοί καρδιακοί παλμοί και ποια τα επικίνδυνα όρια – Πότε πρέπει να ανησυχήσετε

Περισσότερα

19.11.2026

Οι λόγοι που οι άνδρες πεθαίνουν νωρίτερα από τις γυναίκες

Το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, τα καρδιαγγειακά προβλήματα και η μεγαλύτερη έκθεση σε επικίνδυνες συμπεριφορές αποτελούν ορισμένους από τους παράγοντες που εξηγούν γιατί οι άνδρες εξακολουθούν να ζουν λιγότερα χρόνια από τις γυναίκες. Τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ανδρών, η οποία τιμάται σήμερα, 19 Νοεμβρίου, καταγράφουν σημαντικές αποκλίσεις στη […]

19.11.2026

«Έξυπνο» οδοντικό νήμα μετρά τη γλυκόζη & εντοπίζει δείκτες φλεγμονής στα ούλα

Ένα καινοτόμο οδοντικό νήμα που θα μπορούσε να προσφέρει πληροφορίες τόσο για τα επίπεδα γλυκόζης και ουρικού οξέος όσο και για την κατάσταση της στοματικής υγείας ανέπτυξαν επιστήμονες στο Χονγκ Κονγκ. Η πειραματική συσκευή μοιάζει με ένα συνηθισμένο οδοντικό νήμα, ωστόσο διαθέτει ενσωματωμένους αισθητήρες που συλλέγουν και αναλύουν ελάχιστες ποσότητες υγρού από τα σημεία όπου […]

Πόσο συχνά είναι φυσιολογικό να συνευρίσκονται ερωτικά τα ζευγάρια;
19.11.2026

Πόσο συχνά είναι φυσιολογικό να συνευρίσκονται ερωτικά τα ζευγάρια;

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές
19.11.2026

Το ελληνικό «χρυσάφι» της κουζίνας που ερευνάται για διαβήτη και φλεγμονές

Ε.Σκίτσκο για τον καρκίνο & την κόρη της: «Δεν θα ήθελα να την αφήσω» (βίντεο)
18.11.2026

Ε.Σκίτσκο για τον καρκίνο & την κόρη της: «Δεν θα ήθελα να την αφήσω» (βίντεο)

Ποια είναι η ιδανική διαφορά ηλικίας σε ένα ζευγάρι;
18.11.2026

Ποια είναι η ιδανική διαφορά ηλικίας σε ένα ζευγάρι;

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα
18.11.2026

Ηλεκτρονική χτένα από την Κίνα υπόσχεται να αντιμετωπίσει τη φαλάκρα

Ο φακός «έπιασε» την Αν Χάθαγουεϊ με το νεογέννητο τρίτο της παιδί (φωτο)
18.11.2026

Ο φακός «έπιασε» την Αν Χάθαγουεϊ με το νεογέννητο τρίτο της παιδί (φωτο)

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι
18.11.2026

Οι 5 πηγές χημικών ουσιών που διαταράσσουν τις ορμόνες και υπάρχουν στο σπίτι

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη
18.11.2026

Ιοί με ΑΙ δοκιμάστηκαν για πρώτη φορά σε ασθενή με ανθεκτική λοίμωξη