Τουλάχιστον το 30% των ασθενών που δοκιμάζουν δύο ή περισσότερα αντικαταθλιπτικά φάρμακα συνεχίζουν να έχουν σοβαρά συμπτώματα, καθώς αντιμετωπίζουν κατάθλιψη ανθεκτική στη θεραπεία.
Το ρινικό σπρέι εσκεταμίνης, αντικαταθλιπτικό ταχείας δράσης, είναι γνωστό ότι είναι αποτελεσματικό στην αντιμετώπιση της ανθεκτικής στη θεραπεία κατάθλιψης, όταν χορηγείται παράλληλα με αντικαταθλιπτικά, όπως οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRI) ή ένας αναστολέας επαναπρόσληψης σεροτονίνης-νορεπινεφρίνης (SNRI).
Ερευνητές από την Ιταλία και τη Γερμανία συνέκριναν την αποτελεσματικότητα και των δύο συνδυασμών στη θεραπεία της ανθεκτικής κατάθλιψης και διαπίστωσαν ότι η εσκεταμίνη σε συνδυασμό με αναστολέα επαναπρόσληψης σεροτονίνης-νορεπινεφρίνης παρουσίασε σημαντικά καλύτερα συνολικά αποτελέσματα από την εσκεταμίνη συν εκλεκτικό αναστολέα επαναπρόσληψης σεροτονίνης.
Ενώ η αποτελεσματικότητα της εσκεταμίνης σε συνδυασμό είτε με SSRI είτε με SNRI στη θεραπεία της ανθεκτικής κατάθλιψης έχει διερευνηθεί ευρέως, δεν ήταν σαφές ποιος συνδυασμός υπερτερεί σε διάφορες κλινικές πτυχές.
Για να γεφυρωθεί αυτό το κενό στην κατανόηση, η μελέτη ανέλυσε δείγμα με περισσότερους από 55.000 ασθενείς από περισσότερα από 90 κέντρα υγειονομικής περίθαλψης σε 20 χώρες.
Οι ασθενείς χωρίστηκαν σε δύο ομάδες, εκείνους που έλαβαν συνδυασμό εσκεταμίνης και SSRI και εκείνους που έλαβαν εσκεταμίνη και SNRI. Πάνω από το 50% των συμμετεχόντων ήταν γυναίκες μέσης ηλικίας 46 ετών.
Οι ερευνητές συνέκριναν τον κίνδυνο βασικών κλινικών εκβάσεων, οι οποίες περιλάμβαναν ποσοστά θνησιμότητας, νοσηλείας, υποτροπών κατάθλιψης και αποπειρών αυτοκτονίας, σε διάστημα πέντε ετών από την πρώτη φορά που κάθε ασθενής έλαβε τον αντίστοιχο συνδυασμό φαρμάκων.
Παρατήρησαν μια συνολική μείωση των πρωταρχικών εκβάσεων, οι ασθενείς που έλαβαν όμως θεραπεία με εσκεταμίνη και αναστολέα επαναπρόσληψης σεροτονίνης-νορεπινεφρίνης (SNRI), εμφάνισαν σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά συνολικής θνησιμότητας (5,3%), νοσηλειών (0,1%) και υποτροπών κατάθλιψης (14,8%) σε σύγκριση με εκείνους που έλαβαν εσκεταμίνη με αναστολέα επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRI), όπου τα ποσοστά κινδύνου ήταν 9,1%, 0,2% και 21,2%, αντίστοιχα.
Η στατιστική ανάλυση αποκάλυψε επίσης ότι κατά τη διάρκεια της πενταετούς περιόδου, οι ασθενείς που έλαβαν τον συνδυασμό εσκεταμίνης και SNRI, παρουσίασαν υψηλότερη πιθανότητα επιβίωσης 91,4% σε σχέση με εκείνους της ομάδας εσκεταμίνης και SSRI με 86,9%.
Και τα δύο θεραπευτικά πλάνα μείωσαν τον αριθμό των αποπειρών αυτοκτονίας, αλλά οι περιπτώσεις ήταν χαμηλότερες σε εκείνους που έλαβαν SSRI, 0,3% έναντι 0,5%.
Τα ευρήματα φέρνουν στο επίκεντρο τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει η επιλογή του συνδυασμού αντικαταθλιπτικών στα κλινικά αποτελέσματα μιας θεραπείας.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι η κατανόηση αυτών των διαφορετικών επιδράσεων είναι απαραίτητη για την τεκμηριωμένη λήψη κλινικών αποφάσεων και την προσαρμογή στρατηγικών θεραπείας ακριβείας για ασθενείς με ανθεκτική στη θεραπεία κατάθλιψη.
Τα ευρήματα δημοσιεύονται στην επιστημονική επιθεώρηση JAMA Psychiatry.
