Μελέτη αποκάλυψε τους τρόπους με τους οποίους ένας άνθρωπος μπορεί να πεθάνει, αν εκτίθεται διαρκώς σε δυνατούς θορύβους.
Ο θόρυβος προκαλεί καρδιακές προσβολές, διαβήτη τύπου 2 και πρόσφατες μελέτες τώρα τον συνδέουν ακόμα και με την άνοια.
«Είναι αποδεδειγμένο ότι ο θόρυβος επηρεάζει την υγεία της καρδιάς μας», λέει στο BBC News η καθηγήτρια Σάρλοτ Κλαρκ, από το Πανεπιστήμιο St George’s του Λονδίνου.
Ο ήχος ανιχνεύεται από το αυτί και περνάει στον εγκέφαλο και μια περιοχή του, η αμυγδαλή, εκτελεί τη συναισθηματική αξιολόγηση. Αυτό είναι μέρος της αυτόνομης αντίδρασης «μάχη ή φυγή», η οποία έχει εξελιχθεί για να μας βοηθήσει να αντιδράσουμε γρήγορα σε ήχους όπως εκείνους ενός θηρευτή που βγαίνει μέσα από τους θάμνους.
«Έτσι, ο καρδιακός μας ρυθμός ανεβαίνει, το νευρικό μας σύστημα αρχίζει να ενεργοποιείται και απελευθερώνετε ορμόνες του στρες», λέει η καθηγήτρια Κλαρκ. Κάτι που είναι καλό σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, αλλά με την πάροδο του χρόνου αρχίζει να προκαλεί βλάβες.
«Αν είμαστε εκτεθειμένοι για αρκετά χρόνια, το σώμα μας αντιδρά έτσι συνεχώς και αυξάνεται ο κίνδυνος εμφάνισης καταστάσεων όπως καρδιακές προσβολές, υψηλή αρτηριακή πίεση, εγκεφαλικό επεισόδιο και διαβήτης τύπου 2», λέει η Κλαρκ.
Μάλιστα, αυτό συμβαίνει ακόμα και όταν κοιμόμαστε βαθιά. Μπορεί να νομίζουμε ότι προσαρμοζόμαστε στον θόρυβο, αλλά η βιολογία έχει άλλη άποψη.
«Δεν κλείνουμε ποτέ τα αυτιά μας – όταν κοιμόμαστε, εξακολουθούμε να ακούμε. Οπότε αυτές οι αντιδράσεις, όπως η αύξηση του καρδιακού μας ρυθμού, συμβαίνουν ενώ κοιμόμαστε», προσθέτει η Κλαρκ.
Ο θόρυβος είναι ανεπιθύμητος ήχος. Η κυκλοφορία – τα αυτοκίνητα, τα τρένα και τα αεροπλάνα – είναι μια σημαντική πηγή του. Αλλά το ίδιο ισχύει και για τους ήχους που κάνουμε όταν περνάμε καλά. Το υπέροχο πάρτι του ενός είναι ο ανυπόφορος θόρυβος του άλλου.
Στη Βαρκελώνη αφθονούν και οι δύο πηγές, και εκτιμάται ότι σημειώνονται 300 καρδιακές προσβολές και 30 θάνατοι ετησίως μόνο λόγω του κυκλοφοριακού θορύβου, σύμφωνα με την ερευνήτρια Δρ. Μαρία Φόραστερ, που συνεργάζεται με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.
Σε ολόκληρη την Ευρώπη ο θόρυβος συνδέεται με 12.000 πρόωρους θανάτους ετησίως, εκατομμύρια περιπτώσεις σοβαρά διαταραγμένου ύπνου, καθώς και με έντονη ενόχληση που μπορεί να επηρεάσει την ψυχική υγεία.
Πόσα είναι τα κρίσιμα ντεσιμπέλ
Ο κρίσιμος αριθμός για την υγεία της καρδιάς είναι τα 53 ντεσιμπέλ, εξηγεί η Δρ. Φοράστερ. Όσο πιο ψηλά ανεβαίνει, τόσο μεγαλύτεροι είναι οι κίνδυνοι για την υγεία. «Αυτό το 53 σημαίνει ότι πρέπει να βρισκόμαστε σε ένα μάλλον ήσυχο περιβάλλον. Και αυτό μόνο κατά τη διάρκεια της μέρας. Τη νύχτα χρειαζόμαστε ακόμη χαμηλότερα επίπεδα, χρειαζόμαστε ησυχία», λέει.
Για να κατανοήσουμε τι σημαίνουν 53 ντεσιμπέλ, ας μετρήσουμε ορισμένους ήχους: οι δείκτες ενός ρολογιού παράγουν 20 ντεσιμπέλ, μία ήσυχη βιβλιοθήκη 40, ένα μέσο γραφείο 60, μία ηλεκτρική σκούπα 80, μία μοτοσυκλέτα 100, μία σειρήνα 120 και ένας πυροβολισμός 140 ντεσιμπέλ.