Δυσπεψία: Συμπτώματα και αντιμετώπιση

Το ενοχλητικό αίσθημα βάρους, δυσφορίας, ή πόνου στο στομάχι, συνήθως μετά από κάποιο γεύμα, ονομάζεται δυσπεψία.

Μέρες που είναι, ορισμένοι θα υπερβάλλουν στην κατανάλωση τροφών ενδεχομένως ακατάλληλων για την καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, που είναι διαφορετικές για κάθε άτομο. 

Προτιμήστε τα μικρά και συχνά γεύματα, αποφεύγοντας τροφές που σας δημιουργούν δυσφορία.

Η δυσπεψία αποτελεί ένα αρκετά συχνό ιατρικό πρόβλημα.

Εκτιμάται ότι στην Ευρώπη η συχνότητα εμφάνισης της δυσπεψίας  κυμαίνεται μεταξύ 19-41%.

Από αυτό το ποσοστό, το 25% προσφεύγει για ιατρική εξέταση, ενώ άνδρες και γυναίκες παρουσιάζουν με την ίδια συχνότητα αυτά τα συμπτώματα.

Συμπτώματα

Τα συνηθέστερα συμπτώματα της δυσπεψίας περιλαμβάνουν:

• Ανακάτεμα στο στομάχι
• Δυσφορία ή πόνος στο πάνω μέρος της κοιλιάς (που μπορεί να επιμένει ή να έχει εξάρσεις)
• Φούσκωμα και αίσθημα πληρότητας ακόμη και με μικρό γεύμα
• Καούρες-αίσθημα καψίματος πίσω από το στήθος που μπορεί να φτάνει μέχρι το στόμα
• Ναυτία
• Έμετος
• Ερυγές (ρεψίματα)

Στην πιο συνηθισμένη μορφή της , η δυσπεψία είναι ο επίμονος ή υποτροπιάζων πόνος (τουλάχιστον 12 εβδομάδες τους τελευταίους 6 μήνες), που όμως δεν οφείλεται σε οργανικό πρόβλημα.

Σε αυτήν ο ασθενής μπορεί επίσης να παρουσιάζει και συμπτώματα που δεν σχετίζονται με το γαστρεντερικό σύστημα όπως πχ. ημικρανία.

Αίτια και παράγοντες προδιάθεσης

Η δυσπεψία μπορεί να οφείλεται σε διάφορες αιτίες  :

• το έλκος του στομάχου και του δωδεκαδακτύλου
• η γαστρίτιδα ( φλεγμονή του στομάχου )
• η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (οπότε το υγρό του στομάχου εισέρχεται στον οισοφάγο)
• διάφορα φάρμακα (συνήθως αντιφλεγμονώδη που είναι γνωστά για το ότι ευνοούν την ανάπτυξη ελκών)
• η εγκυμοσύνη
• άλλες φλεγμονές του γαστρεντερικού συστήματος
• λιγότερο συχνά, ορισμένες μεταβολικές παθήσεις και άλλες νόσοι
• Νευρολογικά αίτια ή διαταραχές της κινητικότητας του στομάχου
• Λοίμωξη από το Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού
• Ψυχογενή αίτια
• Μεγάλες ποσότητες φαγητού
• Διαιτητικοί παράγοντες ( πχ. καφές, αλκοόλ, σοκολάτα, λίπη )
• Ανεπαρκής μάσηση της τροφής

Πώς την αντιμετωπίζω;

Διατροφή

• Αποφυγή ερεθιστικών τροφών-π.χ. καφές, αλκοόλ, κακάο, τηγανητά, σάλτσες, λιπαρά, κοκκινιστά, όσπρια
• Αποφυγή κατάκλισης για τουλάχιστον για 2 ώρες μετά το γεύμα.
• Περπατήστε λίγο μετά το φαγητό καθώς διευκολύνει το στομάχι να κάνει την πέψη
• Αποφύγετε να τρώτε βιαστικά. Χρειάζεται συχνά και μικρά γεύματα και καλό μάσημα των τροφών
• Αποφύγετε το νερό και άλλα υγρά κατά τη διάρκεια του γεύματος

Άλλα μέτρα

• Διακοπή καπνίσματος
• Η έγερση του κρεβατιού στο επίπεδο της κεφαλής βοηθάει στις καούρες
• Αποφύγετε στενά ρούχα, ζώνες και κορσέδες
• Αποφύγετε να σκύβετε και να σηκώνετε βάρος ιδιαίτερα μετά το γεύμα
• Η άσκηση και η διατήρηση φυσιολογικού βάρους. Το υπερβολικό βάρος πιέζει στην κοιλιά και ασκεί πίεση στο στομάχι και τον οισοφάγο προκαλώντας καούρες.
• Μειώστε το άγχος και το στρες

Φαρμακευτικά σκευάσματα

Μερικά χαρακτηριστικά είναι :

• Αντιόξινα φάρμακα: μειώνουν η οξύτητα του γαστρικού υγρού.
• Ως εναλλακτική θεραπεία φάρμακα που αναστέλλουν την παραγωγή του γαστρικού υγρού.
• Φάρμακα τα οποία αυξάνουν την κινητικότητα του στομάχου .
• Φυσικά συμπληρώματα διατροφής που βοηθούν με τα συμπτώματα της δυσπεψίας
• Θεραπεία με αντιβίωση για την εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού (σε περίπτωση ανεύρεσης του βακτηριδίου αυτού)

Πότε πρέπει να απευθυνθώ στο γιατρό;

Η δυσπεψία είναι μία πολυπαραγοντική κατάσταση που χρειάζεται -ανάλογα με την κάθε περίπτωση- προσεκτική αξιολόγηση και διερεύνηση των συμπτωμάτων, ώστε να γίνει και η καλύτερη δυνατή αντιμετώπισή της.

Η λήψη ενός πλήρους ιστορικού μπορεί να κατευθύνει τον γαστρεντερολόγο για το αν θα χρειαστούν εξετάσεις ή όχι ( πιο συνήθης εξέταση είναι η γαστροσκόπηση).

Σημαντικοί λόγοι για να επισκεφτείτε τον γιατρό :

• Εμφάνιση δυσπεψίας σε ηλικία μεγαλύτερη των 50 χρόνων. Τα συνήθη συμπτώματα της δυσπεψίας αλλάζουν, ή επιδεινώνονται
• Τα συμπτώματα διαρκούν περισσότερο από 2 εβδομάδες
• Τα συμπτώματα δεν ανακουφίζονται με τα απλά μέτρα προστασίας
• Ο κοιλιακός πόνος διαρκεί περισσότερο από 6 -8 ώρες
• ∆υσκολία στην κατάποση των τροφών ή ανορεξία
• Ανεξήγητη απώλεια βάρους
• Εμετός που επιμένει ή αίμα στον εμετό
• Αίμα στα κόπρανα ( σκούρας απόχρωσης)
• Αναιμία ή ίκτερος
• ∆υσπεψία που δεν σχετίζεται με το φαγητό
• Υπάρχει κάποια ψηλαφητή μάζα στην κοιλιά
• Ταχυκαρδία, πόνος στήθος στο λαιμό , στον ώμο ή στην πλάτη, έντονη εφίδρωση και αίσθημα ανησυχίας
• Οικογενειακό ιστορικό σοβαρών παθήσεων γαστρεντερικού συστήματος