Νεοπλασίες

Κληρονομικός καρκίνος: Δυνατότητες πρόβλεψης και θεραπείας

Κληρονομικός καρκίνος: Δυνατότητες πρόβλεψης και θεραπείας

Ένα πανόραμα της ιστορίας του καρκίνου και της προόδου της επιστήμης στην αντιμετώπισή του, με ιδιαίτερη έμφαση στην εξιχνίαση της κληρονομικής διάστασής του, πρόσφερε χθες στο κοινό που παρακολούθησε διαδικτυακά την εξαιρετικά ενδιαφέρουσα διάλεξη με τίτλο «Σύγχρονες Κλινικές Εφαρμογές της Γενετικής του Ανθρώπου στη Διάγνωση & Θεραπεία του Κληρονομικού Καρκίνου» ο καθηγητής Δρακούλης Γιαννουκάκος, Διευθυντής Ερευνών στο Εργαστήριο Μοριακής Διαγνωστικής ΙΠΡΕΤΕΑ, στο Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΣ.

Η διάλεξη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του 7ου κύκλου διαλέξεων του Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος.

Από το 1886, όταν έγινε η πρώτη αναφορά στον κληρονομικό καρκίνο από τον Πιερ Πολ Μπροκά, μέχρι το 1987, όταν παρουσιάστηκε η πρώτη τεκμηριωμένη μελέτη σχετικά με μία περίπτωση κληρονομικού ρετινοβλαστώματος, οι γνώσεις μας για το επίμαχο ζήτημα της κληρονομικότητας έχουν αυξηθεί σε εντυπωσιακό βαθμό, εξασφαλίζοντάς μας ολοένα και περισσότερες δυνατότητες πρόβλεψης και θεραπείας της νόσου.

Είναι πράγματι δύσκολο για μας σήμερα να πιστέψουμε ότι ακόμη και μέχρι τη δεκαετία του 1980 οι άνθρωποι απέδιδαν τον καρκίνο σε μολυσματικούς παράγοντες.

Σήμερα, φυσικά, γνωρίζουμε ότι ο καρκίνος είναι μια γενετική ασθένεια, που αφορά αλλαγές ή μεταλλάξεις των γονιδίων των κυττάρων μας.

Έχουμε τρία είδη:

-Τον σποραδικό καρκίνο – αφορά το 70% των περιπτώσεων και οφείλεται σε τυχαίους παράγοντες – εξωγενείς

-Τον οικογενή – δηλαδή συσσώρευση καρκίνων σε μια οικογένεια χωρίς προσδιορισμένο αίτιο, ενδεχομένως σχετιζόμενους με το κοινό περιβάλλον ή τη διατροφή – καλύπτει το 20% των περιπτώσεων και,

-Τον κληρονομικό – καλύπτει το 10% των περιπτώσεων

Οι εν λόγω μεταλλάξεις είναι “πρόσφατες” (1.000- 2.000 χρόνων) και δεν συνδέονται με την αρχαία γενετική ποικιλομορφία του ανθρώπου.

Όλοι τις υφιστάμεθα εν τω βίω μας, αλλά οι περισσότερες επιδιορθώνονται από τον ίδιο μας τον οργανισμό.

Δυστυχώς, όσο μεγαλώνουμε, μετά από κάποια ηλικία, η ικανότητα επιδιόρθωσης υστερεί και ενίοτε οδηγεί σε καρκινογένεση.

Τα περιστατικά καρκίνων δεν έχουν αυξηθεί αναλογικά, κι ας υποστηρίζουν κάποιοι το αντίθετο.

Αυτό που έχει αυξηθεί είναι ο πληθυσμός της γης και το προσδόκιμο ζωής, και κατ’ επέκταση, μοιραία, όσο περισσότερο γερνούν οι άνθρωποι και εξασθενεί ο οργανισμός τους, τόσο περισσότερο καθίστανται ευάλωτοι απέναντι στη νόσο.

-Τα όργανα με τα μεγαλύτερα ποσοστά κληρονομικού καρκίνου είναι:

-οι ωοθήκες – το 20% των περιπτώσεων καρκίνου ωοθηκών είναι κληρονομικοί.

-ο μαστός και,

-το παχύ έντερο.

καρκίνος του πνεύμονα παρουσιάζει τα μικρότερα ποσοστά κληρονομικότητας, εφόσον, όπως αποδεικνύεται, οφείλεται σε περιβαλλοντικούς παράγοντες με κυρίαρχο το κάπνισμα.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι στις ηλικίες άνω των εξήντα ετών δεν θεωρούμε ότι υπάρχει κληρονομικότητα ∙ ο κληρονομικός καρκίνος εμφανίζεται από τα 30 έως τα 50 έτη (στα 42 κατά μέσο όρο).

Όσον αφορά τον καρκίνο του μαστού είναι αυτός που εμφανίζεται, συγκριτικά με άλλες μορφές, στις νεαρότερες ηλικίες (30-40 έτη) και προσβάλλει στη συντριπτική πλειοψηφία γυναίκες.

Επειδή προσελκύει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον του κοινού, των ερευνητών και, κατ’ επέκταση, την εντονότερη προσέλκυση χορηγικών και φαρμακευτικών κονδυλίων, έχει σημειωθεί τεράστια πρόοδος όσον αφορά τη διάγνωση και τη θεραπεία του.

Ως αποτέλεσμα, πεθαίνουν εξ αυτού όλο και λιγότερες γυναίκες.

Στην Ελλάδα καταγράφονται 6-8 χιλιάδες κρούσματα καρκίνου του μαστού ετησίως.

Είναι σημαντικό να υπάρχει έγκαιρη ενημέρωση του κοινού και, ει δυνατόν, να καταρτίζεται, σε συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό μας, το γενεαλογικό δέντρο με το ιστορικό όλων των μελών της οικογένειάς μας, έτσι ώστε να είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε τους κινδύνους που διατρέχουμε.

Σε περίπτωση που υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου, έχουμε τη δυνατότητα, αν το επιθυμούμε, να προβούμε σε γονιδιακό έλεγχο, τα αποτελέσματα του οποίου θα μας βοηθήσουν να λάβουμε κρίσιμες αποφάσεις για την υγεία μας (χαρακτηριστική η περίπτωση της Αντζελίνας Τζολί που προχώρησε, ύστερα από ανάλογη εξέταση, σε αμφοτερόπλευρη προληπτική μαστεκτομή, αφαίρεση σαλπίγγων και ωοθηκών).

Υπάρχουν συγκεκριμένες οδηγίες που έχουν εκδώσει έγκριτες διεθνείς ογκολογικές ενώσεις για τις περιπτώσεις που συνιστάται ή επιβάλλεται ο γονιδιακός έλεγχος.

Η κυριαρχούσα μέθοδος γονιδιακού ελέγχου σήμερα είναι με τη χρήση νέων τεχνολογιών ανάγνωσης DNA (next generation DNA sequencing) με τη δυνατότητα ταυτόχρονου ελέγχου πολλών γονιδίων.

Σύμφωνα με τον κ. Γιαννουκάκο, ο γονιδιακός έλεγχος δεν συνιστάται πριν από τα 30 έτη.

Γονιδιακή θεραπεία δεν υπάρχει ακόμη, μπορούμε μόνο να επέμβουμε και να «διορθώσουμε» μια στοχευμένη περιοχή, π.χ. το μάτι ή έναν ιστό, αλλά δεν μπορούμε να επέμβουμε σε ολόκληρο το σώμα.

Όσον αφορά τη σύνδεση του καρκίνου με το άγχος, ο κ. Ευάγγελος Φιλόπουλος, Πρόεδρος της Αντικαρκινικής Εταιρείας, που συμμετείχε με γόνιμες παρατηρήσεις στη συζήτηση που ακολούθησε της ομιλίας, ανέφερε:

«Καμία μελέτη δεν έχει αναδείξει αυτή τη συσχέτιση, πλην μίας Δανέζικης που διενεργήθηκε πριν από τρία χρόνια, η οποία όμως ελέγχεται ως προς την ακρίβειά της, όσον αφορά δηλαδή το θέμα της μέτρησης του άγχους, που είναι μια κατάσταση καθαρά υποκειμενική και όχι επιστημονικά μετρήσιμη. 

Αυτό που ακούμε “πέθανε ο άνθρωπός μου κι έβγαλα καρκίνο” δεν ισχύει, εφόσον ο καρκίνος είναι μια διαδικασία που εξελίσσεται μέσα στην πάροδο πολλών χρόνων μέχρις ότου γίνει αντιληπτός».

Μπορείτε να παρακολουθήσετε το βίντεο της εκδήλωσης του Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος με θέμα «Σύγχρονες Κλινικές Εφαρμογές της Γενετικής του Ανθρώπου στη Διάγνωση & Θεραπεία του Κληρονομικού Καρκίνου» εδώ: https://bit.us6.list-manage.com/track/click?u=5e8b9f38ec32058c9efadf699&id=fe1d1e4e22&e=c2f5524f27

Νεοπλασίες

26.05.2022

Οι ασθενείς με νεφρική νόσο αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου

Τι έδειξε μελέτη

26.05.2022

Νέα έρευνα: Οι άνδρες με καρκίνο του προστάτη έχουν πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο για σοβαρές θρομβώσεις στο αίμα

Οι άνδρες με καρκίνο του προστάτη έχουν 50% μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν σοβαρές και δυνητικά θανατηφόρες θρομβώσεις στο αίμα τους, στη διάρκεια της επόμενης πενταετίας από τη διάγνωση του καρκίνου τους, σε σύγκριση με τους συνομηλίκους τους χωρίς καρκίνο, όπως δείχνει μία νέα μεγάλη ευρωπαϊκή επιστημονική έρευνα. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη διάρκεια του πρώτου […]

Kαρκίνος: Tα 3 σημάδια που κανείς δεν πρέπει να αγνοεί
17.05.2022

Kαρκίνος: Tα 3 σημάδια που κανείς δεν πρέπει να αγνοεί

Νέα μελέτη: Ασφαλής η μεταμόσχευση νεφρών από δότες που έχουν νοσήσει με κορωνοϊό
15.05.2022

Νέα μελέτη: Ασφαλής η μεταμόσχευση νεφρών από δότες που έχουν νοσήσει με κορωνοϊό

Νέα μελέτη για τον καρκίνο: Σχεδόν το 50% των διαγνώσεων καρκίνου γίνεται από εισαγωγή στα επείγοντα λόγω πόνου
29.04.2022

Νέα μελέτη για τον καρκίνο: Σχεδόν το 50% των διαγνώσεων καρκίνου γίνεται από εισαγωγή στα επείγοντα λόγω πόνου

Εννέα βασικές αρχές για να μειώσετε τον κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου
28.04.2022

Εννέα βασικές αρχές για να μειώσετε τον κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου

Tεχνητά γλυκαντικά και καρκίνος: Ποιος ο ρόλος τους στην εμφάνιση της νόσου
28.03.2022

Tεχνητά γλυκαντικά και καρκίνος: Ποιος ο ρόλος τους στην εμφάνιση της νόσου

1ο Συνέδριο Ασθενών: Ο καρκίνος του μαστού στην Ελλάδα σήμερα
16.03.2022

1ο Συνέδριο Ασθενών: Ο καρκίνος του μαστού στην Ελλάδα σήμερα

Nέα αντικαρκινική θεραπεία: Θεραπεύει καρκίνο τελικού σταδίου
08.03.2022

Nέα αντικαρκινική θεραπεία: Θεραπεύει καρκίνο τελικού σταδίου

Kαρκίνος του παχέος εντέρου: Ποιοι διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο;
04.03.2022

Kαρκίνος του παχέος εντέρου: Ποιοι διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο;

Δημοφιλή

Healthy pets
1

20+1 πράγματα που δεν ξέρετε για τα ζώα!

Επιδημίες
2

Η Βρετανία αίρει όλους τους περιορισμούς κατά του Covid-19

Υγεία & πολιτική
3

ΥΠΑΙΘ: Ανακοίνωσε το πρωτόκολλο για την δια ζώσης λειτουργία των πανεπιστημίων

Υγεία & πολιτική
4

Θ.Πλεύρης: Έρχεται διάταξη για την απόλυση των ανεμβολίαστων υγειονομικών – «Ριψάσπιδες που αρνούνται την επιστήμη»

Περισσότερα

27.05.2022

Ευλογιά των πιθήκων: Σε κοινές προμήθειες φαρμάκων κατέληξε η ΕΕ

Μέσα στην επόμενη εβδομάδα συμβόλαια με δύο εταιρείες για κοινά φάρμακα κατά της νέας επιδημίας.

27.05.2022

Covid-19: H Βόρεια Κορέα προετοιμαζόταν για το ξέσπασμα εισάγοντας μάσκες, αναπνευστήρες και εμβόλια από Κίνα

Σύμφωνα με τα εμπορικά στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα από το Πεκίνο

6 πράγματα που μπορούν να προκαλέσουν έξαρση της ψωρίασης
27.05.2022

6 πράγματα που μπορούν να προκαλέσουν έξαρση της ψωρίασης

Αυτή είναι η εκπληκτική βιταμίνη που περιέχει το βούτυρο
27.05.2022

Αυτή είναι η εκπληκτική βιταμίνη που περιέχει το βούτυρο

Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση πανδημίας ευλογιάς των πιθήκων πριν ένα χρόνο: «4 δισ. κρούσματα και 270 εκατ. νεκροί»!
27.05.2022

Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση πανδημίας ευλογιάς των πιθήκων πριν ένα χρόνο: «4 δισ. κρούσματα και 270 εκατ. νεκροί»!

Γερμανία: Εντοπίστηκε εστία της αφρικανικής πανώλης των χοίρων – Εξάπλωση νέων ασθενειών
26.05.2022

Γερμανία: Εντοπίστηκε εστία της αφρικανικής πανώλης των χοίρων – Εξάπλωση νέων ασθενειών

Ο κορωνοϊός στην Ελλάδα: 4.048 τα νέα κρούσματα – Πού εντοπίζονται (φώτο)
26.05.2022

Ο κορωνοϊός στην Ελλάδα: 4.048 τα νέα κρούσματα – Πού εντοπίζονται (φώτο)

Κίνα: Η Σανγκάη οδεύει προς την έξοδο από το lockdown – Νέα σχέδια για ελευθερία
26.05.2022

Κίνα: Η Σανγκάη οδεύει προς την έξοδο από το lockdown – Νέα σχέδια για ελευθερία

Αφυδάτωση: Δέκα σημάδια που σου «χτυπούν καμπανάκι»
26.05.2022

Αφυδάτωση: Δέκα σημάδια που σου «χτυπούν καμπανάκι»

Nοσοκομείο Παίδων: Νεογέννητο πνίγηκε με το γάλα του και πέθανε
26.05.2022

Nοσοκομείο Παίδων: Νεογέννητο πνίγηκε με το γάλα του και πέθανε