Νεοπλασίες

Τι πρέπει να γνωρίζουμε για τον καρκίνο του φλοιού των επινεφριδίων

Τι πρέπει να γνωρίζουμε για τον καρκίνο του φλοιού των επινεφριδίων

Ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος (ACC) είναι κακοήθης νόσος των δύο μικρών, τριγωνικών αδένων που βρίσκονται πάνω από τους νεφρούς και ονομάζονται επινεφρίδια.

Το εξωτερικό τμήμα των αδένων αυτών (ο λεγόμενος επινεφριδιακός φλοιός) παράγει σημαντικές ορμόνες που βοηθούν τον οργανισμό να ελέγξει την ισορροπία υγρών, την αρτηριακή πίεση και την απάντηση του οργανισμού στο στρες.

Οι ορμόνες αυτές συμμετέχουν επίσης στην ανάπτυξη των χαρακτηριστικών του φύλου.

Ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος μπορεί να είναι λειτουργικός ή μη-λειτουργικός.

Λειτουργικός όγκος σημαίνει ότι παράγονται περισσότερες ορμόνες από το φυσιολογικό.

Μεταξύ των ορμονών που μπορεί να υπερπαράγονται συμπεριλαμβάνονται:

-η κορτιζόλη,

-η αλδοστερόνη,

-η τεστοστερόνη και,

-τα οιστρογόνα.

Αντιθέτως, στον μη-λειτουργικό όγκο δεν επηρεάζεται η ορμονική παραγωγή.

«O φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος είναι σπάνιος και επιθετικός» εξηγεί ο δρ Σπύρος Αυλωνίτης, MD, MSc, Γενικός Χειρουργός, Αν. Διευθυντής της Ζ’  Χειρουργικής Κλινικής του Νοσοκομείου «ΕΡΡΙΚΟΣ ΝΤΥΝΑΝ», σε άρθρο στο ιατρικό περιοδικό Hellenic Journal of Endocrine Surgery.

Υπολογίζεται ότι ετησίως:

-αναπτύσσονται 1-2 περιστατικά ανά εκατομμύριο πληθυσμού,

με τις γυναίκες να προσβάλλονται συχνότερα από τους άνδρες (είναι σχεδόν διπλάσιες από τους άνδρες πάσχοντες).

Αν και ο συγκεκριμένος καρκίνος μπορεί να αναπτυχθεί σε οποιαδήποτε ηλικία, παρουσιάζεται με μεγαλύτερη συχνότητα πριν από την ηλικία των πέντε ετών, καθώς και στην τέταρτη έως πέμπτη δεκαετία της ζωής.

Η πρόγνωση των ασθενών δεν είναι ευνοϊκή, αν και σταδιακά παρατηρείται βελτίωση, ιδίως για τους ασθενείς με όγκους πρώιμου σταδίου.

Υπολογίζεται ότι οι ασθενείς που φτάνουν στο ορόσημο της πενταετούς επιβίωσης

-είναι το 45-60% όσων έχουν όγκους πρώιμου σταδίου και,

-το 10-25% στην προχωρημένη νόσο.

«Στην πλειονότητα των περιπτώσεων ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος εμφανίζεται σποραδικά», γράφει ο κ. Αυλωνίτης.

Ωστόσο «έχουν περιγραφεί και περιπτώσεις στο πλαίσιο κληρονομικών συνδρόμων όπως είναι το σύνδρομο Li-Fraumeni, το σύνδρομο Beckwith-Wiedemann ή το σύνδρομο πολλαπλής ενδοκρινικής νεοπλασίας τύπου 1 (MEN1)», προσθέτει.

Στην πραγματικότητα, το 20-40% των ασθενών με ΜΕΝ1 έχουν όγκο στο ένα ή και στα δύο επινεφρίδια.

Αναλόγως με τον τύπο του, ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος (ACC) μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα ή να είναι ασυμπτωματικός.

Αν προκαλεί υπερέκκριση ορμονών, μπορεί να οδηγήσει σε κλινικά σύνδρομα όπως:

-το σύνδρομο Cushing που χαρακτηρίζεται από υπερπαραγωγή κορτιζόλης.

Στην πραγματικότητα, ο ACC συχνά είναι ορμονοεκκριτικός, και ποσοστό έως 60% των ασθενών παρουσιάζουν υπερπαραγωγή ορμονών.

-Το 45% αυτών των ασθενών εκδηλώνουν σύνδρομο Cushing, ενώ,

άλλο ένα 25% έχουν Cushing μαζί με υπερπαραγωγή ανδρογόνων.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα συμπτώματα που σχετίζονται με την περίσσεια κορτιζόλης (π.χ. αύξηση βάρους, αδυναμία, αϋπνία) συνήθως αναπτύσσονται πολύ γρήγορα (σε διάστημα τριών έως έξι μηνών).

Ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος, όμως, μπορεί επίσης να γίνει αντιληπτός και ως μία ψηλαφητή μάζα στην κοιλιά.

Μπορεί ακόμα να τον ανακαλύψει τυχαία ο ιατρός σε απεικονιστικές εξετάσεις που έγιναν για άλλη αιτία (όπως π.χ. υπέρηχος κοιλίας ή αξονική τομογραφία).

Η τυχαία ανακάλυψη είναι πιο συχνή στους ασθενείς με μη-λειτουργικούς όγκους.

Στους ασθενείς αυτούς δεν υπάρχει, όπως προαναφέρθηκε, υπερπαραγωγή ορμονών.

Έτσι, τα όποια συμπτώματα σχετίζονται με την πίεση που προκαλεί στα γειτονικά όργανα ο κακοήθης όγκος καθώς μεγαλώνει.

Άλλες εκδηλώσεις μπορεί να είναι π.χ.:

-η ανορεξία και,

-η απώλεια βάρους.

Ωστόσο συχνά οι ασθενείς είναι ασυμπτωματικοί, γι’ αυτό και ο καρκίνος ανακαλύπτεται τυχαία.

Διάγνωση

Η διάγνωση του φλοιοεπινεφριδιακού καρκίνου γίνεται με απεικονιστικές εξετάσεις.

Στον ασθενή μπορεί π.χ. να γίνουν αξονική ή μαγνητική τομογραφία, PET-CT και βιοψία.

Μπορεί επίσης να γίνουν εργαστηριακές εξετάσεις για τον προσδιορισμό της εκκριτικής δραστηριότητας του όγκου (π.χ. μέτρηση γλυκόζης αίματος, καλίου, κορτιζόλης, διαφόρων άλλων ορμονών κ.λπ.).

Για να καθοριστεί το στάδιο της νόσου, αναζητούνται επίσης τυχόν απομακρυσμένες μεταστάσεις.

Τα όργανα όπου συνηθέστερα εντοπίζονται είναι:

-το ήπαρ,

-οι πνεύμονες,

-οι λεμφαδένες και,

-τα οστά.

Γι’ αυτό τον λόγο, η αξονική τομογραφία θώρακος και κοιλίας, καθώς και το σπινθηρογράφημα οστών, συμπεριλαμβάνονται συνήθως στις εξετάσεις που συνιστώνται στους ασθενείς.

«Ο ακρογωνιαίος λίθος της θεραπείας είναι η πλήρης χειρουργική αφαίρεση του όγκου», υπογραμμίζει ο κ. Αυλωνίτης.

Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ενδοκρινολογίας σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μελέτης Ενδοκρινών Όγκων (ENSAT), η χειρουργική αφαίρεση «είναι η μόνη δυνητικά θεραπευτική προσέγγιση για τον φλοιοεπινεφριδιακό καρκίνο σταδίου Ι έως ΙΙΙ».

Όταν ο όγκος διηθεί γειτονικές ανατομικές δομές, «η χειρουργική επέμβαση πρέπει συχνά να είναι εκτεταμένη, με enbloc εκτομή εμπλεκόμενων οργάνων όπως νεφρό, ήπαρ, σπλήνα, πάγκρεας, στομάχι, παχύ έντερο», προσθέτει.

Επιπλέον, κατά τη διενέργεια της επέμβασης πρέπει να αφαιρούνται και οι λεμφαδένες που είναι ύποπτοι για διήθηση, αφού ο φλοιοεπινεφριδιακός καρκίνος εξαπλώνεται συχνά μέσω αυτών.

Ωστόσο, δεν φαίνεται να παρέχει οφέλη η προληπτική αφαίρεση των λεμφαδένων.

Σε επιλεγμένους ασθενείς με προχωρημένη νόσο μπορεί πριν από την εγχείρηση να γίνει χημειοθεραπεία ή, αν έχουν λειτουργικούς όγκους που δεν μπορούν να αφαιρεθούν εντελώς, μπορεί να γίνει χειρουργική ογκομείωση.

Οι μέθοδοι αυτοί, όμως, δεν εφαρμόζονται σε όλους αδιακρίτως τους ασθενείς με προχωρημένη νόσο.

Οι θεραπευτικές αποφάσεις εξατομικεύονται ανά περίπτωση.

Η εγχείρηση στους περισσότερους ασθενείς γίνεται με ανοιχτό χειρουργείο.

Μπορεί, όμως, να γίνει και λαπαροσκοπικά, εφόσον οι ύποπτοι επινεφριδιακοί όγκοι είναι μικρότεροι από 6 εκατοστά και δεν υπάρχουν ενδείξεις τοπικής διήθησης (εξάπλωσης), σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές κατευθυντήριες οδηγίες.

Σε κάθε περίπτωση, βασικός στόχος των χειρουργικών επεμβάσεων είναι η αποφυγή «του κατακερματισμού του όγκου και της ατελούς εκτομής, η οποία σχετίζεται με κακή πρόγνωση», επισημαίνει ο κ. Αυλωνίτης.

Επιπλέον, στους ασθενείς με υψηλό κίνδυνο υποτροπής συνιστάται χρήση επικουρικής θεραπείας.

Η επικουρική θεραπεία είναι κυρίως :

-φαρμακευτική (διεθνώς χορηγείται το φάρμακο μιτοτάνη),

-αν και δοκιμάζεται και ακτινοθεραπεία, αναλόγως με το στάδιο της νόσου.

«Λόγω της σπανιότητας της νόσου δεν έχουν γίνει μεγάλα βήματα από τη διεθνή ιατρική κοινότητα όσον αφορά τη θεραπεία του ACC.

Παρ’ όλα αυτά διαφαίνεται μία βελτίωση της πρόγνωσης της νόσου, πιθανώς λόγω της χρήσης μιτοτάνης.

Ελπιδοφόρα μηνύματα προέρχονται από κλινικές μελέτες μοριακά στοχευμένων θεραπειών οι οποίες βρίσκονται σε εξέλιξη.

Ταυτόχρονα, δοκιμάζονται θεραπείες κλασσικές, όπως η ακτινοθεραπεία, υπό νέο φως και με υποσχόμενα αποτελέσματα.

Σταθερή και με τα νεότερα δεδομένα, παραμένει η άποψη ότι η πλήρης χειρουργική εκτομή του όγκου ή των μονήρων μεταστάσεων, είναι η μοναδική θεραπευτική προσέγγιση με σκοπό την ίαση», καταλήγει ο κ. Αυλωνίτης.

Νεοπλασίες

26.05.2022

Οι ασθενείς με νεφρική νόσο αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου

Τι έδειξε μελέτη

26.05.2022

Νέα έρευνα: Οι άνδρες με καρκίνο του προστάτη έχουν πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο για σοβαρές θρομβώσεις στο αίμα

Οι άνδρες με καρκίνο του προστάτη έχουν 50% μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν σοβαρές και δυνητικά θανατηφόρες θρομβώσεις στο αίμα τους, στη διάρκεια της επόμενης πενταετίας από τη διάγνωση του καρκίνου τους, σε σύγκριση με τους συνομηλίκους τους χωρίς καρκίνο, όπως δείχνει μία νέα μεγάλη ευρωπαϊκή επιστημονική έρευνα. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη διάρκεια του πρώτου […]

Kαρκίνος: Tα 3 σημάδια που κανείς δεν πρέπει να αγνοεί
17.05.2022

Kαρκίνος: Tα 3 σημάδια που κανείς δεν πρέπει να αγνοεί

Νέα μελέτη: Ασφαλής η μεταμόσχευση νεφρών από δότες που έχουν νοσήσει με κορωνοϊό
15.05.2022

Νέα μελέτη: Ασφαλής η μεταμόσχευση νεφρών από δότες που έχουν νοσήσει με κορωνοϊό

Νέα μελέτη για τον καρκίνο: Σχεδόν το 50% των διαγνώσεων καρκίνου γίνεται από εισαγωγή στα επείγοντα λόγω πόνου
29.04.2022

Νέα μελέτη για τον καρκίνο: Σχεδόν το 50% των διαγνώσεων καρκίνου γίνεται από εισαγωγή στα επείγοντα λόγω πόνου

Εννέα βασικές αρχές για να μειώσετε τον κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου
28.04.2022

Εννέα βασικές αρχές για να μειώσετε τον κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου

Tεχνητά γλυκαντικά και καρκίνος: Ποιος ο ρόλος τους στην εμφάνιση της νόσου
28.03.2022

Tεχνητά γλυκαντικά και καρκίνος: Ποιος ο ρόλος τους στην εμφάνιση της νόσου

1ο Συνέδριο Ασθενών: Ο καρκίνος του μαστού στην Ελλάδα σήμερα
16.03.2022

1ο Συνέδριο Ασθενών: Ο καρκίνος του μαστού στην Ελλάδα σήμερα

Nέα αντικαρκινική θεραπεία: Θεραπεύει καρκίνο τελικού σταδίου
08.03.2022

Nέα αντικαρκινική θεραπεία: Θεραπεύει καρκίνο τελικού σταδίου

Kαρκίνος του παχέος εντέρου: Ποιοι διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο;
04.03.2022

Kαρκίνος του παχέος εντέρου: Ποιοι διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο;

Δημοφιλή

Healthy pets
1

20+1 πράγματα που δεν ξέρετε για τα ζώα!

Επιδημίες
2

Η Βρετανία αίρει όλους τους περιορισμούς κατά του Covid-19

Υγεία & πολιτική
3

ΥΠΑΙΘ: Ανακοίνωσε το πρωτόκολλο για την δια ζώσης λειτουργία των πανεπιστημίων

Υγεία & πολιτική
4

Θ.Πλεύρης: Έρχεται διάταξη για την απόλυση των ανεμβολίαστων υγειονομικών – «Ριψάσπιδες που αρνούνται την επιστήμη»

Περισσότερα

27.05.2022

Ευλογιά των πιθήκων: Σε κοινές προμήθειες φαρμάκων κατέληξε η ΕΕ

Μέσα στην επόμενη εβδομάδα συμβόλαια με δύο εταιρείες για κοινά φάρμακα κατά της νέας επιδημίας.

27.05.2022

Covid-19: H Βόρεια Κορέα προετοιμαζόταν για το ξέσπασμα εισάγοντας μάσκες, αναπνευστήρες και εμβόλια από Κίνα

Σύμφωνα με τα εμπορικά στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα από το Πεκίνο

6 πράγματα που μπορούν να προκαλέσουν έξαρση της ψωρίασης
27.05.2022

6 πράγματα που μπορούν να προκαλέσουν έξαρση της ψωρίασης

Αυτή είναι η εκπληκτική βιταμίνη που περιέχει το βούτυρο
27.05.2022

Αυτή είναι η εκπληκτική βιταμίνη που περιέχει το βούτυρο

Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση πανδημίας ευλογιάς των πιθήκων πριν ένα χρόνο: «4 δισ. κρούσματα και 270 εκατ. νεκροί»!
27.05.2022

Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση πανδημίας ευλογιάς των πιθήκων πριν ένα χρόνο: «4 δισ. κρούσματα και 270 εκατ. νεκροί»!

Γερμανία: Εντοπίστηκε εστία της αφρικανικής πανώλης των χοίρων – Εξάπλωση νέων ασθενειών
26.05.2022

Γερμανία: Εντοπίστηκε εστία της αφρικανικής πανώλης των χοίρων – Εξάπλωση νέων ασθενειών

Ο κορωνοϊός στην Ελλάδα: 4.048 τα νέα κρούσματα – Πού εντοπίζονται (φώτο)
26.05.2022

Ο κορωνοϊός στην Ελλάδα: 4.048 τα νέα κρούσματα – Πού εντοπίζονται (φώτο)

Κίνα: Η Σανγκάη οδεύει προς την έξοδο από το lockdown – Νέα σχέδια για ελευθερία
26.05.2022

Κίνα: Η Σανγκάη οδεύει προς την έξοδο από το lockdown – Νέα σχέδια για ελευθερία

Αφυδάτωση: Δέκα σημάδια που σου «χτυπούν καμπανάκι»
26.05.2022

Αφυδάτωση: Δέκα σημάδια που σου «χτυπούν καμπανάκι»

Nοσοκομείο Παίδων: Νεογέννητο πνίγηκε με το γάλα του και πέθανε
26.05.2022

Nοσοκομείο Παίδων: Νεογέννητο πνίγηκε με το γάλα του και πέθανε