Νεοπλασίες

Βιοδείκτες: Πώς συμβάλλουν στην εξατομικευμένη θεραπεία του καρκίνου

Βιοδείκτες: Πώς συμβάλλουν στην εξατομικευμένη θεραπεία του καρκίνου

Ολοένα και περισσότερο τα τελευταία χρόνια, ακούμε ότι πολλές μορφές καρκίνου μετατρέπονται πλέον σε χρόνιες ασθένειες, με την επιστήμη να καταφέρνει να εξασφαλίζει ποιοτικά χρόνια ζωής για τους ασθενείς.

Εδώ και περίπου μια δεκαετία είναι ξεκάθαρο ότι δεν υπάρχει ένας καρκίνος του πνεύμονα, δεν υπάρχει ένας καρκίνος του μαστού και ούτω καθεξής.

Ακόμη και οι τύποι που είναι ιστολογικά ίδιοι – αυτό που λέμε π.χ. αδενοκαρκίνωμα  ή πλακώδες καρκίνωμα – διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή. 

Ο όγκος κάθε ασθενή έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και μπορεί καρκίνοι με το ίδιο όνομα να έχουν διαφορετικά βιολογικά χαρακτηριστικά“, αναφέρει ο κ. Γιάννης Μούντζιος – Παθολόγος Ογκολόγος, Διευθυντή Δ’ Ογκολογικής Κλινικής και Μονάδας Κλινικών Μελετών, Ερρίκος Ντυνάν Hospital Center.

Όπως επίσης και το ανάποδο, δηλαδή διαφορετικού τύπου καρκίνοι σε δύο ανθρώπους να έχουν κάποιο κοινό μοριακό χαρακτηριστικό.

Για παράδειγμα, μπορεί μια γυναίκα με καρκίνο του στήθους και ένας άνδρας με καρκίνο του προστάτη να έχουν την ίδια μετάλλαξη“, σημειώνει ο κ. Μούντζιος, ενώ στην συνέχεια αναφέρεται στους βιοδείκτες.

Όταν λέμε βιοδείκτες, εννοούμε ακριβώς αυτό το πράγμα, δηλαδή την παρουσία μιας μετάλλαξης στο DNA του όγκου που προσδίδει στον όγκο ευαισθησία σε συγκεκριμένα αντικαρκινικά φάρμακα. 

Εξατομικευμένη θεραπεία

Αυτή είναι η έννοια της εξατομικευμένης θεραπείας, δηλαδή ανιχνεύουμε στον όγκο του κάθε ασθενή ποια είναι τα ιδιαίτερα βιολογικά χαρακτηριστικά που έχει και δίνουμε στον ασθενή αυτόν μια θεραπεία που είναι προσωποποιημένη, ταιριασμένη σαν κλειδί με κλειδαριά σε αυτή τη μετάλλαξη που έχει ο καρκίνος”, εξηγεί ο κ. Μούντζιος.

Τα βήματα της εξατομικευμένης θεραπείας στην Ογκολογία

Ας περιγράψουμε τα βήματα της εξατομικευμένης θεραπείας στην Ογκολογία: διαγιγνώσκουμε π.χ. έναν καρκίνο του πνεύμονα σε έναν ασθενή:

Οι αξονικές (απεικονιστικός έλεγχος) μας βοηθούν να καταλάβουμε πού βρίσκεται η νόσος, σε ποιο στάδιο και στη συνέχεια με κάποια διαγνωστική μέθοδο παίρνουμε ένα υλικό βιοψίας.

Αυτό το υλικό το χρησιμοποιούμε πρώτα απ’ όλα γι’ αυτό που ονομάζουμε μορφολογική διάγνωση δηλαδή να πούμε ότι αυτό που βλέπουμε είναι ένα π.χ. αδενοκαρκίνωμα, πλακώδες καρκίνωμα, καρκίνωμα που προέρχεται από το πάγκρεας, ένα μελάνωμα κτλ. και στη συνέχεια κάνουμε έναν μοριακό έλεγχο, ο οποίος πραγματοποιείται ιδανικά με αυτό που ονομάζουμε next generation sequencing (NGS).

To NGS

To NGS είναι μια καινούργια μεθοδολογία ελέγχου του DNA που μας επιτρέπει να βλέπουμε, να ελέγχουμε, να σκανάρουμε πολλές μεταλλάξεις του καρκίνου ταυτόχρονα.

Αυτό  έχει μεγάλη σημασία στην περίπτωση της βιοψίας του μεταστατικού καρκίνου γιατί συνήθως το βιολογικό υλικό είναι λίγο, αφού  στην προχωρημένη νόσο  δεν έχει νόημα να χειρουργηθεί ο  ασθενής“, σημειώνει ο κ. Μούντζιος.

Οπότε σε αυτές τις περιπτώσεις έρχεται το NGS με το οποίο κάνουμε έλεγχο πολλών μεταλλάξεων μαζί και με αυτό τον τρόπο παίρνουμε ταυτόχρονα πληροφορία για 40, 80, 600 γονίδια που συνδέονται με τον καρκίνο στον συγκεκριμένο ασθενή.

Ένα από  αυτά τα μεταλλαγμένα γονίδια θα μπορούσε να είναι βιοδείκτης  που ψάχνουμε για  να δώσουμε την εξατομικευμένη θεραπεία στον  ασθενή μας.

Αν λοιπόν μπορούσαμε να περιγράψουμε συνοπτικά και απλουστευμένα τα βήματα που έχουν γίνει είναι:

Βλέπουμε στην αξονική τον όγκο, κάνουμε βιοψία, παίρνουμε τον ιστό, κάνουμε τη μορφολογική διάγνωση, στέλνουμε τον μοριακό έλεγχο, βρίσκουμε ποια είναι η ειδική μετάλλαξη-βιοδείκτης για τον συγκεκριμένο τύπο όγκου και χορηγούμε τη θεραπεία που είναι πιο ειδική για τον συγκεκριμένο καρκίνο“, εξηγεί ο κ. Μούντζιος, προσθέτοντας:

Μπορεί αυτή η θεραπεία να είναι διαφορετική για τον ασθενή Α που έχει καρκίνο του πνεύμονα και διαφορετική για τον Β που έχει καρκίνο του πνεύμονα“.

Τα φάρμακα για την καταπολέμηση του καρκίνου

Αυτή τη στιγμή, είμαστε σε θέση να παίρνουμε φάρμακα εγκεκριμένα σε έναν τύπο καρκίνου και να τα δοκιμάζουμε σε άλλους.

Για παράδειγμα, ένα φάρμακο εγκεκριμένο για καρκίνο του μαστού με μια συγκεκριμένη μετάλλαξη μπορεί να δοκιμαστεί σε ασθενείς με καρκίνο προστάτη, ή ωοθηκών που έχουν τις ίδιες μεταλλάξεις.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα ογκογονίδια BRCA 1 και  2, (το γονίδιο της Angelina Jolie όπως έγινε γνωστό) που αρχικά αφορούσαν μόνο τον καρκίνο του μαστού.

Κι όμως πλέον τα φάρμακα που είχαν έγκριση για τον καρκίνο του μαστού με BRCA μεταλλάξεις δοκιμάζονται κι έχουν φανεί δραστικά σε ασθενείς με καρκίνο ωοθηκών, προστάτη και παγκρέατος  που έχουν τη συγκεκριμένη μετάλλαξη.

Ο ρόλος των βιοδεικτών

Συμπερασματικά λοιπόν, ο ρόλος των βιοδεικτών είναι ιδιαίτερα σημαντικός για την εξατομικευμένη διάγνωση του καρκίνου.

Χάρη σε αυτά τα βιολογικά εργαλεία που ονομάζονται “βιοδείκτες”, μπορούμε να ομαδοποιήσουμε τους καρκίνους  όχι σε καρκίνο του πνεύμονα ή του μαστού ή του παχέος εντέρου, αλλά σε όγκους με το Α ή Β ή Γ μοριακό προφίλ, ανεξαρτήτως του οργάνου  προέλευσης του όγκου“, καταλήγει ο κ. Μούντζιος.

Αυτή η εξατομικευμένη  θεραπεία σηματοδοτεί και τη νέα εποχή της Ογκολογίας του 21ου αιώνα.

Νεοπλασίες

05.05.2021

Κι όμως: Το αβοκάντο συμβάλλει στην καταπολέμηση του καρκίνου σύμφωνα με έρευνες

Τα αβοκάντο αποτελούν βασικό στοιχείο διατροφής για εκατομμύρια ανθρώπους. Τώρα μια νέα μελέτη διαπιστώνει, ότι αυτά τα νόστιμα φρούτα μπορεί να έχουν και κάποια επιπλέον φαρμακευτικά οφέλη. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Guelph ανακάλυψαν μια ένωση στα αβοκάντο που μπορεί να ανοίξει την πόρτα για καλύτερες θεραπείες της λευχαιμίας. Πιο συγκεκριμένα, αυτή η χημική ένωση […]

05.05.2021

Καρκίνος ουροδόχου κύστης: 3+1 παράγοντες κινδύνου

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης είναι ο πέμπτος συνηθέστερος καρκίνος στο δυτικό κόσμο και η δεύτερη πιο συχνή κακοήθεια του ουροποιητικού συστήματος μετά τον καρκίνο του προστάτη. Με περισσότερους από 175.000 ανθρώπους να διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο με καρκίνο της ουροδόχου κύστης στην Ευρώπη, χρειάζεται να καταβληθεί μεγάλη προσπάθεια για την ενημέρωση του κόσμου, μιας και […]

Το νέο πρόσωπο της Ογκολογίας: Τι στηρίζει την ελπίδα για τους ογκολογικούς ασθενείς;
30.04.2021

Το νέο πρόσωπο της Ογκολογίας: Τι στηρίζει την ελπίδα για τους ογκολογικούς ασθενείς;

Πώς η μοναξιά μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα νόσησης από καρκίνο – Δείτε τι έδειξαν έρευνες
29.04.2021

Πώς η μοναξιά μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα νόσησης από καρκίνο – Δείτε τι έδειξαν έρευνες

Θαυματουργό ρόφημα βοηθάει στη θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα
28.04.2021

Θαυματουργό ρόφημα βοηθάει στη θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα

Καρκίνος Παγκρέατος: Ελπιδοφόρα μηνύματα για το 1/3 των ανεγχείρητων καρκίνων
28.04.2021

Καρκίνος Παγκρέατος: Ελπιδοφόρα μηνύματα για το 1/3 των ανεγχείρητων καρκίνων

Kαρκίνος των ωοθηκών: Σοκάρει το ποσοστό που γνωρίζει τα πιθανά συμπτώματα
23.04.2021

Kαρκίνος των ωοθηκών: Σοκάρει το ποσοστό που γνωρίζει τα πιθανά συμπτώματα

Καρκίνος ουροδόχου κύστης – Συμπτώματα και διάγνωση
21.04.2021

Καρκίνος ουροδόχου κύστης – Συμπτώματα και διάγνωση

Καρκίνος του δέρματος: Ποια φάρμακα αυξάνουν τον κίνδυνο (βίντεο)
21.04.2021

Καρκίνος του δέρματος: Ποια φάρμακα αυξάνουν τον κίνδυνο (βίντεο)

«Βιο-ομοειδή φάρμακα & βιολογικοί παράγοντες» – Συμπεράσματα
20.04.2021

«Βιο-ομοειδή φάρμακα & βιολογικοί παράγοντες» – Συμπεράσματα

Δημοφιλή

Φυσική Κατάσταση
1

Μεγάλος διαγωνισμός του ygeianews.gr για να είσαστε σε «φόρμα» εν μέσω καραντίνας!

Ψυχολογία
2

Μειώστε το άγχος με αυτές τις απλές συμβουλές

Ομορφιά
3

Bλεφαρίδες: Πώς να τις κάνετε να λάμψουν με 5 απλά βήματα

Ομορφιά
4

Γκρίζα μαλλιά: Πώς βοηθούν οι πατάτες στη μείωση των λευκών τριχών

Περισσότερα

09.05.2021

Η παχυσαρκία μπορεί να επηρεάζει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων έναντι COVID-19

H παχυσαρκία αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για σοβαρή νόσηση και θάνατο από COVID-19. Επιπρόσθετα, κάποιοι επιστήμονες έχουν διατυπώσει από νωρίς την ανησυχία για το αν η παχυσαρκία επηρεάζει και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Δύο ιταλικές μελέτες, που δημοσιεύτηκαν πρόσφατα, καταδεικνύουν ότι η ανησυχία αυτή μπορεί να αποδειχθεί αληθινή. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής […]

08.05.2021

Παραινέσεις προς ανέργους 45+ και άλλους τυχοδιώκτες εργασιακών εμπειριών

Οι εποχές είναι δύσκολες για όσους εργαζομένους άνω των 45 ετών αποφασίζουν είτε από ανάγκη είτε από ενσυνείδητη αλλαγή πλεύσης να αναζητήσουν εργασία. Με 17,8% επίσημο καταγεγραμμένο ποσοστό ανεργίας στις ηλικίες αυτές, κι ενώ, ως μεσήλικες, θα έπρεπε να απολαμβάνουν τους καρπούς των πολύχρονων προσπαθειών τους, πολλοί είναι αναγκασμένοι να αναθεωρήσουν τις σταθερές της ζωής […]

Π.Φ.Σ: Σημαντική ενημέρωση για τα self test
08.05.2021

Π.Φ.Σ: Σημαντική ενημέρωση για τα self test

Μητέρες νικήτριες της Ζωής στην πανδημία COVID -19
08.05.2021

Μητέρες νικήτριες της Ζωής στην πανδημία COVID -19

COVID-19: Τι «έδειξαν» τα 22.011 rapid test σε 59 Περιφερειακές Ενότητες την Παρασκευή
08.05.2021

COVID-19: Τι «έδειξαν» τα 22.011 rapid test σε 59 Περιφερειακές Ενότητες την Παρασκευή

COVID-19 και καρδιακές αρρυθμίες
08.05.2021

COVID-19 και καρδιακές αρρυθμίες

Η καρδιακή ανεπάρκεια ως επιπλοκή της λοίμωξης COVID-19
08.05.2021

Η καρδιακή ανεπάρκεια ως επιπλοκή της λοίμωξης COVID-19

Covax: Ο εφιάλτης του κορωνοϊού στην Ινδία αφήνει χωρίς εμβόλια τις φτωχότερες χώρες
08.05.2021

Covax: Ο εφιάλτης του κορωνοϊού στην Ινδία αφήνει χωρίς εμβόλια τις φτωχότερες χώρες

Εμβολιασμοί: Σχεδόν 4,5 εκατ. τα ραντεβού που κλείστηκαν μέχρι τον Ιούλιο
08.05.2021

Εμβολιασμοί: Σχεδόν 4,5 εκατ. τα ραντεβού που κλείστηκαν μέχρι τον Ιούλιο

Πανδημία ή επιδημία τελικά; Τα στοιχεία οδηγούν στην απάντηση
07.05.2021

Πανδημία ή επιδημία τελικά; Τα στοιχεία οδηγούν στην απάντηση