Πολλοί ασθενείς με φλεβίτιδα αισθάνονται ανασφάλεια εν όψει ενός αεροπορικού ταξιδιού, ιδιαίτερα όταν η διάρκεια της πτήσης είναι μεγάλη (πάνω από 4 ώρες).
Η ανασφάλεια αυτή αναφύεται, κυρίως, λόγω της γνωστής σχέσης της εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης (θρόμβωση στο βαθύ φλεβικό σύστημα των κάτω άκρων) με τις πτήσεις μεγάλης διάρκειας.
«Πριν δούμε πόσο βάσιμες είναι οι παραπάνω ανησυχίες, θα πρέπει πρώτα να καταλάβουμε ότι η φλεβίτιδα και η εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση είναι δύο εντελώς ξεχωριστές παθήσεις των φλεβών των κάτω άκρων», τονίζει ο Νικόλαος Τσεκούρας-Αγγειοχειρουργός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών.
Ποιες οι διαφορές μεταξύ εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης και κιρσών των κάτω άκρων;
-Η εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση αποτελεί μία κατάσταση όπου το αίμα μέσα στις φλέβες σταματά να κινείται και πήζει.
Το πηγμένο αίμα που κλείνει την φλέβα προκαλεί διάφορες επιπλοκές στο πόδι όπως πόνο, πρήξιμο, αδυναμία κίνησης και δερματικές βλάβες, όπως ανοιχτές πληγές. –Παρ΄όλα αυτά, η σοβαρότερη των επιπλοκών είναι η απόσπαση τμήματος του θρόμβου από την περιοχή που αναπτύχθηκε και η μεταφορά του προς τους πνεύμονες.
Η κατάσταση αυτή είναι γνωστή ως «πνευμονική εμβολή» και μπορεί να απειλήσει τη ζωή του ασθενούς.
–Οι κιρσοί αποτελούν διατεταμένες φλέβες, οι οποίες ‘φουσκώνουν’ λόγω της παλινδρόμησης αίματος μέσα σε αυτές.
-Παρατηρούνται σε επιφανειακές φλέβες, ακριβώς κάτω από το δέρμα και γι’ αυτό το λόγο είναι ιδιαιτέρως εμφανείς.
–Και η εν τω βάθει θρόμβωση και οι κιρσοί αποτελούν φλεβικά προβλήματα, αλλά δεν πρέπει να συγχέονται.
-Οι κιρσοί είναι πρόβλημα των επιφανειακών φλεβών, ενώ η εν τω βάθει θρόμβωση είναι πρόβλημα των βαθύτερων φλεβών.
Ποια η σχέση κιρσών και εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης;
«Υπάρχουν περιπτώσεις κιρσών όπου το αίμα μπορεί να πήξει μέσα σε αυτούς. Αυτό μπορεί να γίνει, όχι μόνο μετά από κάποιο τραυματισμό στην περιοχή των κιρσών, αλλά ακόμα και αυτόματα. Αυτό που πρέπει να γνωρίζετε είναι ότι μια επιφανειακή θρόμβωση είναι λιγότερο σοβαρή, συγκριτικά με την «εν τω βάθει θρόμβωση. Εντούτοις, σε κάποιες, τουλάχιστον, περιπτώσεις μπορούν και οι δύο να οδηγήσουν σε εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση ακόμα και πνευμονική εμβολή», εξηγεί ο κ. Τσεκούρας, προσθέτοντας:
« Αυτός είναι και ο λόγος όπου οι ασθενείς με επιφανειακή θρόμβωση λόγω της παρουσίας των κιρσών τους, έχουν κάπως πιο αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης, σε σύγκριση με ασθενείς που δεν πάσχουν από κιρσούς.
–Ποια η σχέση της εν τω βάθει θρόμβωσης και αεροπορικών ταξιδιών;
–Τα μεγάλα αεροπορικά ταξίδια (άνω των 5000 χιλιομέτρων) αποτελούν ξεκάθαρο παράγοντα κινδύνου για εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση.
– Οι συνθήκες ενός πολύωρου αεροπορικού ταξιδιού με περιορισμό του σώματος στο στενό χώρο των καθισμάτων, ιδιαίτερα της οικονομικής θέσης, σε συνδυασμό με τη χαμηλή ατμοσφαιρική πίεση, τη χαμηλή υγρασία και τη μειωμένη συγκέντρωση οξυγόνου, φαίνεται να αποτελούν προϋποθέσεις ανάπτυξης εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης.
-Ποια η σχέση κιρσών και αεροπορικών ταξιδιών;
«Ο κίνδυνος εμφάνισης εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης σε ασθενείς με κιρσούς, λόγω ενός μεγάλου αεροπορικού ταξιδιού, φαίνεται να είναι μικρός» λέει ο κ. Τσεκούρας, αναφέροντας πως «Λίγες, μόνο, μελέτες αναφέρουν τους κιρσούς ως παράγοντα πραγματικού κινδύνου μιας σοβαρής θρόμβωσης, σε αεροπορικό ταξίδι. Παρόλα αυτά, η κατάσταση καλό είναι να μην μας αφήνει αδιάφορους και να λαμβάνονται προστατευτικά μέτρα, όπως αναφέρονται παρακάτω»:
Συμβουλές για προστασία του φλεβικού συστήματος σε πολύωρα αεροπορικά ταξίδια
Συνιστάται ιδιαίτερη προσοχή κατά την διάρκεια των αεροπορικών ταξιδιών σε ασθενείς με υψηλό κίνδυνο εμφάνισης εν τω βάθει θρόμβωσης, όπως οι παρακάτω κατηγορίες ασθενών:
-Ιστορικό εν τω βάθει θρόμβωσης ή πνευμονικής εμβολής
-Καρκίνος
-Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο
-Καρδιακή ανεπάρκεια
-Θρομβοφιλία
-Παχυσαρκία
-Εγκυμοσύνη
-Πρόσφατη χειρουργική επέμβαση (κυρίως στην περιοχή της λεκάνης ή στα πόδια)
-Χρήση ορμονικών σκευασμάτων (π.χ. αντισυλληπτικά φάρμακα)
-Κιρσοί κάτω άκρων (μικρός κίνδυνος όπως αναφέρεται πιο πάνω)
Πριν το ταξίδι:
Αν υπάρχουν οι παραπάνω παράγοντες κινδύνου επικοινωνήστε με το γιατρό σας για λήψη κατάλληλων συμβουλών.
«Σε περίπτωση που κριθεί αναγκαίο, φροντίστε έγκαιρα να προμηθευτείτε τα ειδικά φάρμακα ή τις ειδικές αντιθρομβωτικές κάλτσες. Οι κάλτσες που συνήθως χρειάζονται είναι αυτές της ελαφριάς συμπίεσης (κλάση 1, 14-17 mmHg στο επίπεδο των σφυρών), οι οποίες και φτάνουν μέχρι το επίπεδο του γόνατος», είναι η επισήμανση του κ. Τσεκούρα.
Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού:
-Φορέστε άνετα και χαλαρά ρούχα
-Κάντε χρήση των αντιθρομβωτικών καλτσών διαβαθμισμένης συμπίεσης
-Συχνά, κάντε κινήσεις κάμψης-έκτασης των ποδιών για να αποφεύγεται η λίμναση αίματος στις βαθιές φλέβες της γάμπας
-Περπατήστε στο διάδρομο του αεροπλάνου
-Καταναλώστε άφθονα υγρά προς αποφυγή αφυδάτωσης
-Αποφύγετε το αλκοόλ ή τα υπνωτικά χάπια